ΤΑ ΠΑΘΗ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΣΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΤΕΧΝΕΣ ..... (3) ΤΟ ΦΙΛΙ ΤΟΥ ΙΟΥΔΑ

Ιησούς και Ιούδας πίνακας του Giotto

Ιούδας ο παράνομος … επί το νίψαι τον Δεσπότην, κατεφίλησε δολίως, εις το προδούναι τοις ανόμοις …

Ο Ιούδας σύμβολο σκοτεινό και προσωποποίηση του κακού πρέπει να τιμωρηθεί. Στο πρόσωπό του, δια της μεθόδου της συλλογικής ευθύνης ευκαιρία άδραξαν οι οπαδοί του αντισημιτισμού, να δαιμονοποιήσουν ολόκληρη τη φυλή του, τόσο μέσα από τραγούδια και γραπτά έργα όσο και από τη στήριξη του πασίγνωστου ανά την Ελλάδα εθίμου του καψίματος ανθρώπινου ομοιώματός του. Χλευασμός και διαπόμπευση τη νύχτα της Ανάστασης. Τη νύχτα της αγάπης και της συγχώρεσης. Τη νύχτα της λύτρωσης.

Παραθέτουμε δυο χαρακτηριστικά δείγματα γραφής. Ένα λόγιο και ένα λαϊκό.

α) Παπαδιαμάντης Αλέξανδρος από το βιβλίο «Η Αγία και Μεγάλη εβδομάς»

Ω της Ιούδα δε αθλιότητος! Εθεώρει την αμαρτωλόν φιλούσαν τους πόδας και εσκέπτετο δολίως της προδοσίας το φίλημα* εκείνη τους πλοκάμους έλυε, και ούτος υπό πονηρού πνεύματος εδεσμείτο* μύρα εκείνη έφερεν, ούτος δυσώδη κακίαν* ήπλωσεν η πόρνη τας τρίχας τω δεσπότη, ήπλωσε και Ιούδας τας χείρας τοις παρανόμοις* η μεν του λαβείν άφεσιν, ο δε του λαβείν αργύρια* η μεν έχαιρε κενούσα το πολύτιμον μύρο, ο δε έσπευδε να πωλήσει τον Ατίμητον* αύτη τον δεσπότην επεγίγνωσκεν, ούτος του δεσπότου εχωρίζετο* αύτη ελευθερούτο, εκείνος εδουλούτο τω πάθει. Προδότης Ιούδας, οποίαν φρίκην προξενεί παντί η παροιμιώδης μείνασα αύτη φράσις!

β) Από την ελληνική λαϊκή παράδοση

Σήμερα μαύρος Ουρανός, σήμερα μαύρη μέρα,

σήμερα όλοι θλίβουνται και τα βουνά λυπούνται,

σήμερα έβαλαν βουλή οι άνομοι Εβραίοι,

οι άνομοι και τα σκυλιά κι' οι τρισκαταραμένοι.

«Στην [ελληνική] λαϊκή παράδοση, οι βασικότερες κατηγορίες κατά των Εβραίων σχετίζονται με τη σταύρωση του Ιησού και η απήχησή τους υπήρξε ισχυρή. Στην Ακολουθία της Μεγάλης Πέμπτης εκτός από τις κατηγορίες κατά του Ιούδα γίνονται πολλές αναφορές και στο "γένος των Εβραίων", γένος υπεύθυνο για τη σταύρωση του Ιησού. Αποκαλούνται κατ' επανάληψη "θεοκτόνοι", "θεοστυγείς", "λαός δυσσεβής και παράνομος", και ζητιέται η τιμωρία τους: "Αλλά δος αυτοίς, Κύριε, κατά τα έργα αυτών, ό,τι κενά κατά σου εμελέτησαν".

(Για την εικόνα του Εβραίου στη λογοτεχνία σας προτείνουμε το βιβλίο της Φραγκίσκης Αμπατζοπούλου Ο άλλος εν διωγμώ από το οποίο πήραμε το παραπάνω απόσπασμα).

Ας δούμε όμως και την προσέγγιση του θέματος από λιγότερο ή καθόλου θρησκευόμενους και ορθολογιστές. Προσπάθεια διερεύνησης και κατανόησης της ανθρώπινης υπόστασης, πνεύμα ταπεινότητας και περίσσευμα αγάπης χαρακτηρίζουν τα σπουδαιότερα από τα έργα τους που έχουν ως πηγή έμπνευσης τα πρόσωπα του Δράματος. Περίεργα πράγματα ε;

ΗΛΙΑΣ ΛΑΓΙΟΣ 1958-2005, ποιητής

Ματθ. κστ΄, 47-50, κζ΄, 3-10

Καθώς ο Ισκαριώτης βάδιζε στους κέδρους, είχεν απαντήσει στο πανάρχαιο δίλημμα·
 ήξερε, πια, πως δε διέθετε βούληση ελεύθερα, πως του Κυρίου καθολικώς ανήκει.
τι έμενε; όλος ο έρωτας κι η απιστία όλη κι η απελπισία να σμίξουν σ’ ένα φίλημα.
την ώρα που έκλινε για να τον ασπαστεί αποδέχτηκε με ανακούφιση (φρονώ)την καταδίκη.
αναλογίστηκε όσα όφειλε ν’ απαρνηθεί. τα χείλη του σχημάτισαν κάτι σαν ψέλλισμα.
άκουσε, σαν από απόσταση, ράβδους να βροντούν, μαχαίρια να κροτούν, χυδαία την κουστωδία,
τους ήχους βάναυσους, να ενορχηστρώνονται σ’ ένα (κοινό και για τους δυο) επιτάφιο μέλισμα.
πατήρ και διάολος, αντιστοίχως, προετοίμαζαν του ενός και του άλλου την κηδεία.
τότε, ευλογήθηκε να εννοήσει ότι τα πάντα έχουν προοριστεί, ότι θ’ ανταμειφθούν στο τίποτα.
προείδε τη μετάνοιά του, αλλόφρονη την είσοδό του μες στην αίθουσα του συμβουλίου,
σπασμένες τις φράσεις του ν’ αποπειρώνται να ταξινομήσουνε τ’ ανείπωτα.
εν τέλει, τα κουρασμένα μάτια του να θεωρούν, μ’ απάθεια, την έσχατη ανατολή του ήλιου.
τον αγρό του αίματος που εκχέρσωσε και έσπειρε και πότισε μ’ αργύρια τριάκοντα,
τα κλαδιά της συκιάς να θροούν, ανεπαίσθητα και τελεσίδικα, κατά τη μεριά του νότου,
τη μοίρα, τραχύτερη κι από τον δάσκαλό του, να τον κατευθύνει εκεί, εκόντα άκοντα.
και, πρόθυμα ή όχι, πάντως προχώρεσε για ν’ ανταμώσει τον σταυρό του.

ΤΑ ΠΑΘΗ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΣΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΤΕΧΝΕΣ (2) ΜΥΣΤΙΚΟΣ ΔΕΙΠΝΟΣ

Η κατά Λεονάρντο Ντα Βίντσι απεικόνιση του Μυστικού Δείπνου.

Κάπως έτσι άρχισε το δράμα.
Και με αφορμή τον συγκεκριμένο πίνακα πολλά μυστήρια παραμένουν ακόμα άλυτα. 

Για τους λάτρεις της συνωμοσιολογίας, ο Νταν Μπράουν με το βιβλίο του «Ο κώδικας Ντα Βίντσι», έδωσε άλλη διάσταση, δύο χιλιάδες χρόνια μετά, στο ρόλο που διαδραμάτισε η Μαρία Μαγδαληνή.

Και οι ανακαλύψεις, του κώδικα Ναγκ Χαμαντί (συντηρημένο σύνολο Γνωστικών κειμένων που ανακαλύφθηκε στην Αίγυπτο το 1945), σε συνδυασμό με το χειρόγραφο Ευαγγέλιο του Ιούδα φέρνουν εκ νέου στο προσκήνιο απόψεις και θεωρίες των Γνωστικών.

Κοιτάξτε ΣΥΝ ΟΜΙΛΙΕΣ τεύχος 5 

Στις εκκλησίες ψάλλουν:
"Τον άρτο λαβών, εις χείρας ο προδότης, κρυφίως αυτάς, εκτείνει και λαμβάνει, την τιμήν του Πλάσαντος, ταις οικείαις χερσί τον άνθρωπον· και αδιόρθωτος έμεινεν, Ιούδας ο δούλος και δόλιος".

ΤΑ ΠΑΘΗ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΣΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΤΕΧΝΕΣ (1)

Οι μέρες της Μεγάλης εβδομάδας αποτελούν μια ευκαιρία να παρακολουθήσουμε τα πάθη μέσα από τη λαϊκή παράδοση, τη γραφή της διανόησης και την αποτύπωση των καλλιτεχνών, εστιάζοντας κυρίως, όχι στον πρωταγωνιστή του δράματος αλλά στα άλλα πρόσωπα που εμπλέκονται.

Οι πόνοι της Παναγιάς : Κώστας Βάρναλης 

Πού να σε κρύψω, γιόκα μου, να μη σε φτάνουν οι κακοί;
Σε ποιο νησί του Ωκεανού, σε ποια κορφήν ερημική;
Δε θα σε μάθω να μιλάς και τ' άδικο φωνάξεις.
Ξέρω πως θα 'χεις την καρδιά τόσο καλή, τόσο γλυκή,
που με τα βρόχια της οργής ταχιά θενά σπαράξεις.

Συ θα 'χεις μάτια γαλανά, θα 'χεις κορμάκι τρυφερό,
θα σε φυλάω από ματιά κακή κι από κακόν καιρό,
από το πρώτο ξάφνισμα της ξυπνημένης νιότης.
Δεν είσαι συ για μάχητες, δεν είσαι συ για το σταυρό.
Εσύ νοικοκερόπουλο -όχι σκλάβος ή προδότης.
Τη νύχτα θα σηκώνομαι κι αγάλια θα νυχοπατώ,
να σκύβω την ανάσα σου ν' ακώ, πουλάκι μου ζεστό
να σου 'τοιμάζω στη φωτιά γάλα και χαμομήλι,
κ' ύστερα απ' το παράθυρο με καρδιοχτύπι να κοιτώ
που θα πηγαίνεις στο σκολιό με πλάκα και κοντύλι

Κι αν κάποτε τα φρένα σου μ' αλήθεια, φως της αστραπής,
χτυπήσει ο Κύρης τ' ουρανού, παιδάκι μου να μη την πεις!
Θεριά οι ανθρώποι, δε μπορούν το φως να το σηκώσουν!
Δεν είν' αλήθεια πιο χρυσή σαν την αλήθεια της σιωπής.
Χίλιες φορές να γεννηθείς, τόσες θα σε σταυρώσουν!

.

"Μάνα" πυρογραφία και χρώμα του Γ. Φαρσακίδη από το βιβλίο του

"Σα βγεις στον πηγαιμό για την Ιθάκη..."

Το κοιμητήριο της Πράγας. Κυκλοφόρησε το νέο μυθιστόρημα του Ουμπέρτο Εκο.

ΚΥΚΛΟΦΟΡΗΣΕ

ΤΟ ΚΟΙΜΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΠΡΑΓΑΣ

ΟΥΜΠΕΡΤΟ ΕΚΟ

Στη διάρκεια του 19ου αιώνα, ανάµεσα στο Τορίνο, το Παλέρµο και το Παρίσι, συναντάµε µια υστερική σατανίστρια, έναν αβά που πεθαίνει δύο φορές, µερικά πτώµατα µέσα σ’ έναν υπόνοµο του Παρισιού, έναν Γαριβαλδίνο που ονοµάζεται Ιππόλυτος Νιέβο και χάθηκε στη θάλασσα κοντά στο Στρόµπολι, το ψεύτικο bordereau του Ντρέιφους για τη γερµανική πρεσβεία, τη σταδιακή µεγέθυνση του πλαστογραφήµατος που έγινε γνωστό ως Τα Πρωτόκολλα των Σοφών της Σιών, το οποίο θα εµπνεύσει στον Χίτλερ τα στρατόπεδα εξόντωσης, Ιησουίτες που δολοπλοκούν εναντίον των Μασόνων, Μασόνους, Καρµπονάρους και Ματσινιανούς που στραγγαλίζουν τους παπάδες µε τα έντερά τους, έναν Γαριβάλδη αρθριτικό και στραβοκάνη, τα σχέδια των Μυστικών Υπηρεσιών του Πιεµόντε, της Γαλλίας, της Πρωσίας και της Ρωσίας, τις σφαγές στο Παρίσι της Κοµούνας, όπου ο κόσµος τρώει τα ποντίκια, αηδιαστικά και ρυπαρά στέκια εγκληµατιών οι οποίοι, ανάµεσα στους ατµούς απ’ το αψέντι, καταστρώνουν εκρήξεις κι εξεγέρσεις στις πλατείες, ψεύτικες γενειάδες, ψεύτικους συµβολαιογράφους, ψεύτικες διαθήκες, διαβολικές αδελφότητες και µαύρες λειτουργίες.

✓Μεταφράζεται σε 40 γλώσσες.

✓Mόνο στην Ιταλία, το βιβλίο έφτασε στην 9η έκδοση και ξεπέρασε τα 650.000 αντίτυπα σε δυο μήνες.

✓Μόλις 4 ημέρες μετά την κυκλοφορία του, το βιβλίο άγγιξε την 370ή χιλιάδα.

Σχεδόν τριάντα χρόνια μετά Το όνομα του ρόδου,

το οποίο καθιέρωσε τον Ουμπέρτο Έκο

ως έναν από τους σημαντικότερους λογοτέχνες του εικοστού αιώνα,

το πολυαναμενόμενο Κοιμητήριο της Πράγας αποδεικνύει ότι το ταλέντο

του ιδιοφυούς Ιταλού διανοούμενου παραμένει αστείρευτο. 

“Πρόκειται για ένα βιβλίο που καθηλώνει τον αναγνώστη από την πρώτη μέχρι την τελευταία σελίδα. Τώρα το μόνο που μένει είναι να απαντηθεί η ερώτηση που σου έρχεται στο μυαλό: «Ποιος είναι τελικά ο Ουμπέρτο Έκο;» ΤΟ ΚΟΙΜΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΠΡΑΓΑΣ δίνει μερικές ενδείξεις. Ανατρέχουμε στις σελίδες. Τα μυστήρια δεν υπάρχουν, ή, καλύτερα, πίσω από τα μυστήρια υπάρχει το ασυνάρτητο παραλήρημα μερικών ανισόρροπων. Η μυστικότητα είναι μύθος. Δεν υπάρχουν μυστικά κρησφύγετα. Η πλοκή είναι απλή επινόηση ενός υγιούς μυαλού. Και η υπόθεση δεν αποκαλύπτεται παρά μόνο την κατάλληλη στιγμή."
IL GIORNALE

Ο ΟΥΜΠΕΡΤΟ ΕΚΟ γεννήθηκε στην Αλεσάντρια του Πιεµόντε το 1932. Από το 1975 έχει την έδρα του καθηγητή Σηµειωτικής στο Πανεπιστήµιο της Μπολόνια, ενώ από το 1988 είναι πρόεδρος του Διεθνούς Κέντρου Μελετών Σηµειωτικής στο Πανεπιστήµιο του Σαν Μαρίνο. Αν και αρχικά παρακολούθησε σπουδές Νοµικής, εγκατέλειψε αυτό τον τοµέα και ακολούθησε σπουδές Μεσαιωνικής Φιλοσοφίας και Λογοτεχνίας. Από το 1962 ως το τέλος του 1970 ο Έκο ανέπτυξε τη δική του θεωρία στη Σηµειολογία. Το 1965 εξελέγη καθηγητής Οπτικών Επικοινωνιών στη Φλωρεντία και το 1966 καθηγητής της Σηµειολογίας στο Μιλάνο. Το 1971 το Πανεπιστήµιο της Μπολόνια του προσέφερε τη θέση του τακτικού καθηγητή της Σηµειολογίας και το 1974 ο Έκο οργάνωσε τον Διεθνή Σύνδεσµο Σηµειολογικών Μελετών. Μέσα στη δεκαετία του ’70, άρχισε να γράφει τα µυθιστορήµατά του, κάνοντας την αρχή µε Το όνοµα του ρόδου, που τιµήθηκε µε το βραβείο Strega το 1981 και το Medicis Etranger το 1982, ενώ πούλησε εκατοµµύρια αντίτυπα σε όλο τον κόσµο. Ο Έκο περνάει τον καιρό του µε τη γυναίκα του και τα δύο παιδιά τους ανάµεσα στο σπίτι του στο Μιλάνο (ένα διαµέρισµα-λαβύρινθο µε µια βιβλιοθήκη 30.000 βιβλίων) και στο εξοχικό του στο Ρίµινι. Με το µυθιστόρηµα ΤΟ ΚΟΙΜΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΠΡΑΓΑΣ, οι Εκδόσεις ΨΥΧΟΓΙΟΣ εγκαινιάζουν τη συνεργασία τους µε το συγγραφέα, καθώς ετοιµάζονται ήδη επανεκδόσεις των πιο σηµαντικών µυθιστορηµάτων του.

 

ΜΙΑ ΟΛΟΝΥΧΤΙΑ ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗ ΣΤΟΝ ΠΟΛΥΧΩΡΟ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ ΣΤΙΣ 8 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2011

ΜΙΑ ΟΛΟΝΥΧΤΙΑ ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗ ΣΤΟΝ ΠΟΛΥΧΩΡΟ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ ΣΤΙΣ 8 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2011

Κάθε επέτειος είναι μια αφορμή να (ξανα)θυμηθούμε και να (ξανα)διαβάσουμε τα έργα σπουδαίων δημιουργών. Ίσως, και μάλλον, ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης να μην έχει ανάγκη από τέτοιες χρονικές αφορμήσεις· τα δικά του λόγια είναι βαθιά ριζωμένα στην αναγνωστική μας συνείδηση και με φυσικό τρόπο περνούν από γενιά σε γενιά.

Θέλοντας να ανάψουμε ένα μικρό κερί στη μνήμη του με αφορμή τη διπλή επέτειο (φέτος συμπληρώνονται 160 χρόνια από τη γέννησή του και 100 χρόνια από τον θάνατό του), στις 8 Απριλίου 2011, το βράδυ, θα συγκεντρωθούμε στον ΠΟΛΥΧΩΡΟ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ (Ιπποκράτους 118, Αθήνα) και θα διαβάσουμε σελίδες από το έργο του σε μια ολονύχτια «αγρυπνία για το σκοτεινό τρυγόνι» που ίσως κρατήσει μέχρι το ξημέρωμα, ευχαριστώντας έτσι την καλή τύχη που μας αξίωσε να κατοικούμε την ίδια μ’ αυτόν γλώσσα.

Την επιμέλεια της εκδήλωσης έχει ο συγγραφέας Κώστας Ακρίβος.
Ώρα έναρξης: 8 το βράδυ 
Θα διαβαστούν τα κείμενα: Ο ξεπεσμένος δερβίσης, Η φόνισσα, επιλογή από τα διηγήματα που περιλαμβάνονται στις ανθολογίες Να είχεν ο έρωτας σαΐτες και Τα σκοτεινά παραμύθια του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη (εκδ. ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ).
Θα διαβάσουν μεταξύ άλλων: Ευριπίδης Γαραντούδης, Γιώργος Γιανναράκος, Σπύρος Γιανναράς, Πόπη Γκανά, Μιχάλης Γκανάς, Κωστής Γκιμοσούλης, Θοδωρής Γκόνης, Βασίλης Γκουρογιάννης, Άρης Δαβαράκης, Σωτήρης Δημητρίου, Άννα Δαμιανίδη, Μάνος Ελευθερίου, Σοφία Ζαραμπούκα, Ζυράννα Ζατέλη, Άλκη Ζέη, Αλέξης Ζήρας, Γιώργος Θεοχάρης, Γιάννης Καλπούζος, Κώστας Κατσουλάρης, Λώρη Κέζα, Λίλα Κονομάρα, Κώστια Κοντολέων, Μάνος Κοντολέων, Δημήτρης Κοσμόπουλος, Σωκράτης Κουγέας, Νίκος Κουνενής, Στάθης Κουτσούνης, Όλια Λαζαρίδου, Νίκος Λαμπρόπουλος, Δημήτρης Λάππας, Κώστας Λογαράς, Άννα Λυδάκη, Εριφύλλη Μαρωνίτη, Κώστας Μαυρόπουλος, Μιχαήλ Μήτρας, Μάριος Μιχαηλίδης, Γιάννης Ν. Μπασκόζος, Κωνσταντίνος Μπούρας, Γωγώ Μπρέμπου, Θανάσης Νιάρχος, Μαρίζα Ντεκάστρο, Χριστίνα Ντουνιά, Αθηνά Οικονομάκου, Νίκη Παλικαράκη, Αλέξης Πανσέληνος, Βασίλης Παπαβασιλείου, Βασίλης Παπαθεοδώρου, Λάκης Παπαστάθης, Νικήτας Παρίσης, Αργυρώ Πιπίνη, Μαρλένα Πολιτοπούλου, Ροσσάνα Πώποτα, Βασίλης Ρούβαλης, Θωμάς Σκάσσης, Ντίνος Σιώτης, Γιώργος Συμπάρδης, Μαρία Σφυρόερα, Μαρία Τσαγκαράκη, Διονύσης Τσακνής, Ευγενία Φακίνου, Ρένος Χαραλαμπίδης, Βασίλης Χατζηιακώβου, Τάκης Χατζόπουλος.

Τις αναγνώσεις συνοδεύουν μουσικά
η Βασιλική Αντωνάκη (κιθάρα, νέι) και η Κάλη Καμπούρη (κανονάκι). Τραγουδούν μελοποιημένο Παπαδιαμάντη από τον δίσκο Το σκοτεινό τρυγόνι. 

Για την ΤΡΑΠΕΖΑ. Μέγα το πλήθος, μέγα το πάθος, καταιγίδα ερωτήσεων, τοποθετήσεις χωρίς υπεκφυγές από τον Κώστα Βαξεβάνη.

Το 2008 μετά από το ξέσπασμα της κρίσης, η αμερικανική κυβέρνηση αρνήθηκε με πρόταση του υπουργού Οικονομικών Τζ. Πόλσον να χρηματοδοτήσει αρχικώς τις αμερικανικές Τράπεζες. Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα να καταρρεύσει η Lehman Brothers, Τράπεζα που σε μεγάλο βαθμό ήταν υπεύθυνη για την κρίση. Μετά από την κατάρρευσή της, ο Πόλσον χρηματοδότησε με ειδική ρύθμιση τις Τράπεζες, ανάμεσα στις οποίες και την Goldman Sachs βασικό ανταγωνιστή της Lehman Brothers.

Ο Πόλσον βέβαια, υπήρξε στο παρελθόν επικεφαλής της Goldman Sachs, της Τράπεζας που, όπως φαίνεται, κυβερνά τον κόσμο. Στελέχη της γίνονται πρωθυπουργοί, υπουργοί, επικεφαλής οικονομικών οργανισμών. Μια οικονομική μυστική σέχτα κινεί τα νήματα της παγκόσμιας οικονομίας, ανεβάζοντας οικονομίες και κυβερνήσεις. Τα στελέχη της, ιεραπόστολοι του χρήματος, προφήτες των αγορών δουλεύουν στην τράπεζα 10 χρόνια και μετά προωθούνται σε κυβερνήσεις δημιουργώντας ένα δίκτυο ελέγχου της παγκόσμιας οικονομίας και πολιτικής.

Ο Κώστας Βαξεβάνης τοποθετήθηκε με σαφήνεια και χωρίς υπεκφυγές για τα αποτελέσματα της έρευνάς του και τις συζητήσεις του με το δημοσιογράφο Marc Roche συγγραφέα του βιβλίου Η ΤΡΑΠΕΖΑ και απάντησε σε καταιγίδα ερωτήσεων - από ένα κοινό που γι άλλη μια φορά κατέκλυσε όλους τους χώρους του βιβλιοπωλείου.

·         Πώς η Goldman Sachs ελέγχει την παγκόσμια οικονομία;

·         Πως χειραγωγεί κυβερνήσεις μέσα από κρυφά της στελέχη;

·         Πώς δημιούργησε ψεύτικη εικόνα για το ελληνικό χρέος, προκειμένου η Ελλάδα να μπει στην ΟΝΕ κερδίζοντας πάνω από 300 εκατ. δολάρια;

·         Πώς στήθηκε το παιχνίδι ενάντια στην Ελλάδα και ποιοι Έλληνες χρησιμοποιήθηκαν στο Λονδίνο και την Αθήνα.

Παρακολουθείστε κι ένα απόσπασμα από την παρουσίαση του Κώστα Βαξεβάνη.

Πώς η ΤΡΑΠΕΖΑ κυβερνά τον κόσμο. Συζήτηση τη Δευτέρα 28 Μαρτίου με το δημοσιογράφο Κώστα Βαξεβάνη.

 Το βιβλιοπωλείο ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΚΦΡΑΣΗ

και οι εκδόσεις ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ

σας προσκαλούν

στην παρουσίαση του βιβλίου  

του Marc Roche

Η ΤΡΑΠΕΖΑ

Πώς η Goldman Sachs κυβερνά τον κόσμο

τη Δευτέρα, 28 Μαρτίου 2011, στις 8:00 μ.μ., 

στο βιβλιοπωλείο ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΚΦΡΑΣΗ

 (Δημάρχου Ι. Ανδρεαδάκη 49, πρώην Πεσ. Μαχητών, Λιβαδειά).

 

Για το βιβλίο θα μιλήσει

ο Κώστας Βαξεβάνης, δημοσιογράφος-συγγραφέας.

 

Η ΤΡΑΠΕΖΑ

Πώς η Goldman Sachs κυβερνά τον κόσμο

Το βιβλίο τιμήθηκε με το γαλλικό Βραβείο Βιβλίου Οικονομίας 2010.
Ποια είναι αλήθεια η Goldman Sachs; Στις μέρες μας είναι Η Τράπεζα, μια παγκόσμια δύναμη. Τι είναι εκείνο που την κάνει ισχυρή; Η απόλυτη μυστικότητα. Διακρίνεται επιπλέον από μια κάποια έπαρση, μια και βγήκε δυνατότερη από το κραχ του 2008.
Ο Marc Roche μάς εισάγει στα παρασκήνια αυτού του ναού του χρήματος. Ανακαλύπτουμε σχέσεις στενές, αλλά και κρυφές, με ορισμένες πολυεθνικές, όπως με τη διαβολική BP. Μαθαίνουμε πώς η τράπεζα αυτή, με την αχαλίνωτη ροπή προς την κερδοσκοπία, βοηθά κράτη όπως την Ελλάδα να κρύψουν τα χρέη τους. Χρησιμοποιώντας μεθόδους νόμιμες, αν και όχι πάντα ηθικές, οργανώνει επίσης σφοδρές επιθέσεις, όπως την επιτυχημένη επιθετική εξαγορά της ευρωπαϊκής χαλυβουργίας Arcelor από τον ινδικό όμιλο Mittal το 2006.

Ξεκινώντας από την Ελλάδα, η τεκμηριωμένη έρευνα του Marc Roche στρέφει τα φώτα σε έναν από τους στυλοβάτες του καπιταλισμού, μια τράπεζα που αποτελεί ένα από τα γρανάζια της σύγχρονης παγκοσμιοποίησης και τον φόβο και τρόμο των περισσότερων κυβερνήσεων.

Όλο το παρασκήνιο για τον κόσμο του χρήματος σ’ ένα βιβλίο που σοκάρει.

Το βιβλίο-αποκάλυψη του γάλλου δημοσιογράφου Marc Roche, ανταποκριτή της εφημερίδας Le Monde στο Λονδίνο, γνωρίζει ήδη από τις πρώτες ημέρες κυκλοφορίας του μεγάλη επιτυχία. Η επιτυχία του οφείλεται αφενός μεν στο ίδιο το θέμα που πραγματεύεται και αφετέρου στον τρόπο με τον οποίο το παρουσιάζει. Ο Roche με απλή και κατανοητή γλώσσα αποκαλύπτει πώς μια τράπεζα έφτασε να διοικεί την παγκοσμιοποιημένη πια οικονομία με απόλυτη μυστικότητα. Ο αναγνώστης έχει την εντύπωση πως διαβάζει μυθοπλασία, αλλά είναι η απόλυτη πραγματικότητα. Το βιβλίο αναφέρεται και στην Ελλάδα στη συνεργασία που είχε με την Goldman Sachs για την είσοδό της στην ευρωζώνη.

Το βιβλίο τιμήθηκε με το γαλλικό Βραβείο Βιβλίου Οικονομίας 2010.

ΤΙ ΕΓΡΑΨΕ Ο ΤΥΠΟΣ

• Ένα συναρπαστικό χρηματοοικονομικό θρίλερ στο οποίο πρωταγωνιστούν διάσημοι και αφανείς αστέρες των αγορών και της οικονομικής πολιτικής.

Νίκος Φελέκης, Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΠΕΝΔΥΤΗ

• Είναι μια τράπεζα που δεν φαίνεται. Δεν έχει υποκαταστήματα με γκισέ, δεν βλέπεις τους υπαλλήλους της. Είναι μια τράπεζα επενδυτική, με παγκόσμια δύναμη, που κινείται με απόλυτη μυστικότητα ελέγχοντας εξουσίες, πολιτικά και οικονομικά συστήματα σε όλον τον κόσμο. Ο συγγραφέας Marc Roche αποκαλύπτει την Goldman Sachs […]  Στο βιβλίο του δίνει μια γλαφυρή περιγραφή, μια οικονομική σάγκα για το πώς ανδρώθηκε και πώς αναπτύχθηκε πίσω από τα πολιτικά και οικονομικά παρασκήνια μία από τις ισχυρότερες τράπεζες στον κόσμο.

Γιάννης Ν. Μπασκόζος, ΤΟ ΒΗΜΑ της Κυριακής

• Οι σύγχρονοι οικονομικοί δολοφόνοι δεν καταλύουν δημοκρατίες, ούτε εξοντώνουν πολιτικούς αντιπάλους. Απλώς τζογάρουν στο χρέος μιας χώρας και αφήνουν τους πολιτικούς της ηγέτες να τα βγάλουν πέρα. Είτε χρεοκοπήσει η χώρα, είτε ανακάμψει η οικονομία της, η τράπεζα βγαίνει κερδισμένη. Στο κάτω κάτω, η μόνη της υποχρέωση είναι να φέρει κέρδη στους επενδυτές της, χωρίς να αποκαλύπτει τις μεθόδους της.

Δημήτρης Αναστασόπουλος, ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ

• Αποκαλυπτικό βιβλίο για την Goldman Sachs.

Διονύσης Θανάσουλας, ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ

… και ένας αέρας ζεστός / γιασεμιά φορτωμένος, /φυσάει βουρκωμένος. /Λευκό μου γιασεμί, /μη νυχτώσεις.

Ο Μιχ. Γκανάς στο βιβλιοπωλείο Σύγχρονη Εκφραση 21-3-2011

Ξεπέρασε κάθε προσδοκία η χθεσινή κοινή εκδήλωση του Βιβλιοπωλείου ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΚΦΡΑΣΗ και του ΤΡΟΦΩΝΙΟΥ ΩΔΕΙΟΥ με τιμώμενο πρόσωπο τον ποιητή Μιχάλη Γκανά.
Μια εκδήλωση που συγκίνησε με τον ποιητικό λόγο του Μ. Γκανά και τις αποδώσεις των ποιημάτων του από τους φίλους του βιβλιοπωλείου Αγραφιώτη Γιώργο, Βασιλική Κατσικογιάννη και Θεοχάρη Γιώργο ο οποίος μίλησε και για το έργο του ποιητή.
Που εντυπωσίασε με την άρτια εκτέλεση του μουσικού μέρους από τις καθηγήτριες του Ωδείου, Μπότση Κατερίνα(πιάνο), Πανουργιά Μαρία (κιθάρα), τους δεξιοτέχνες φίλους Γιώργο Πούλο (ούτι, λαούτο) και Θανάση Σαράντη στο ακορντεόν.
Που ενθουσίασε με την έξοχη ερμηνεία στο τραγούδι από την Κατερίνα Κώτσου (καθηγ. Του Ωδείου) και την Πέπη Θεοχάρη.

Μια εκδήλωση στην οποία και πάλι η ανταπόκριση του κοινού στο κάλεσμά μας ήταν πάνω από κάθε πρόβλεψη. 

Μια εκδήλωση που όπως τονίστηκε, γι άλλη μια χρονιά πραγματοποιείται με την ευκαιρία του γιορτασμού της Παγκόσμιας ημέρας ποίησης και συμπίπτει με εκατοντάδες άλλες που διεξάγονται σε όλη την επικράτεια έχει όμως την ιδιαιτερότητα να μην αποτελεί ένα πυροτέχνημα ή ένα ξεκομμένο γεγονός της συνολικής δραστηριότητας του βιβλιοπωλείου και του ωδείου, αλλά το αποκορύφωμα του σχεδιασμού τους και της ενασχόλησής τους με την ποίηση.

…ένας ακόμα λόγος για τον ποιητή Μιχάλη Γκανά

 Ας υπερασπιστούμε, λοιπόν, κι απόψε την Ποίηση, μέρα που είναι, την ώρα που οι στρατοκράτες κι οι πολεμοκάπηλοι χρησιμοποιούν την σημειολογία της προκειμένου να προϊδεάσουν τους λαούς για το πολύχρονο των πολεμικών τους ενεργειών: «Αυγή της Οδύσσειας» ονόμασαν την επέμβαση στη Λιβύη κι ακόμη ο Υπουργός Πολιτισμού να ζητήσει εξηγήσεις γι’ αυτή την ευτελιστική χρήση των ομηρικών επών.

Ας υπερασπιστούμε την Ποίηση, την ηθική, πάει να πει, των λέξεων, στο όνομα και στο έργο του ποιητή Μιχάλη Γκανά, που υποδεχόμαστε, απόψε, στη Λιβαδειά, στα πλαίσια του εορτασμού της Παγκόσμιας Ημέρας Ποίησης.

Ο Μιχάλης Γκανάς γεννήθηκε στον Τσαμαντά Θεσπρωτίας, στον συνοικισμό της Καμίτσιανης, το 1944. Το 1948 με την υποχώρηση των ανταρτών του Δημοκρατικού Στρατού από το βουνό της Μουργκάνας, πέρασε, ήθελε δεν ήθελε, το σύνορο, αντάμα με εκατοντάδες χωριανούς του, και βρέθηκε στο χωριό «Μπελογιάννη», στην Ουγγαρία, όπου παρέμεινε μέχρι το 1954, τον Φεβρουάριο, που επαναπατρίστηκε. Τέλειωσε το Γυμνάσιο στους Φιλιάτες κι από το 1962 ζει και εργάζεται στην Αθήνα, όπου κατέβηκε για να σπουδάσει Νομικά. Βιβλιοπώλης για μια δεκαπενταετία, συνεργάστηκε αργότερα με την Κρατική τηλεόραση ως επιμελητής λογοτεχνικών εκπομπών και σεναριογράφος. Από το 1989 μέχρι που συνταξιοδοτήθηκε εργάστηκε ως κειμενογράφος σε διαφημιστική Εταιρεία. Ποιήματά του έχουν μεταφραστεί σε διάφορες γλώσσες, ενώ στίχοι του έχουν μελοποιηθεί από γνωστούς Έλληνες και ξένους συνθέτες: Μ. Θεοδωράκης, Ν. Μαμαγκάκης, Ν. Ξυδάκης, Δ. Παπαδημητρίου, Ν. Κυπουργός, G. Bregovic, A. Dinkjian κ.α.
Μετέφρασε τις "Νεφέλες" του Αριστοφάνη για το Θέατρο Τέχνης - Κάρολος Κουν και τους "Επτά επί Θήβας" του Αισχύλου για το ΔΗΠΕΘΕ Πατρών, καθώς και το «Άσμα Ασμάτων». Το 1994 τιμήθηκε με το Κρατικό Βραβείο Ποίησης για το βιβλίο του "Παραλογή".

Εμφανίστηκε ως ποιητής το 1978, όταν ήταν 34 ετών, με τη συλλογή «Ακάθιστος δείπνος». Από τότε κυκλοφόρησαν οι συλλογές: «Μαύρα λιθάρια», «Γυάλινα Γιάννενα», «Παραλογή», «Τα μικρά», «Ο ύπνος του καπνιστή» και περιμένουμε την έκδοση της συλλογής «Άψινθος». Μετείχε ακόμη στη συλλογική έκδοση «Ανθοδέσμη», με ποιήματα και τραγούδια, μαζί με τους Δ. Καψάλη, Γ. Κοροπούλη και Η. Λάγιο. Το 1981 κυκλοφόρησε το πεζογράφημά του «Μητριά πατρίδα», ένα κείμενο μνήμης από την εξαναγκασμένη προσφυγιά στο τέλος του Εμφυλίου πολέμου, στην φουσκωμένη κατεβασιά της οποίας παρασύρθηκε, όπως προείπαμε, κι ο ίδιος, μικρό παιδί, δεντρί ξεριζωμένο αντάμα με τα ριζιμιά λιθάρια της φαμελιάς του, τον παππού και τη μάνα. Πρόσφατα μας χάρισε το βιβλίο με τίτλο «Γυναικών - μικρές και πολύ μικρές ιστορίες», με κείμενα πρόζας κεντημένα με τις λεπτές κλωστές της ποίησης. Έχουν, τέλος, εκδοθεί σε βιβλίο οι στίχοι του που μελοποιήθηκαν αλλά κι εκείνοι που περιμένουν να γίνουν τραγούδια.

Η ποίηση του Μιχάλη Γκανά, μπολιασμένη από το Δημοτικό τραγούδι, τον Σολωμό και τον Σεφέρη, μα κι απ’ τον Καρυωτάκη κι από κάποιους ελάσσονες του Μεσοπολέμου, έκανε την ταυτότητά της διακριτή από την πρώτη στιγμή που διαβάστηκε.

Τόπος της ποίησης του Μιχάλη Γκανά, απ’ όπου διαρκώς έρχεται κι όπου διαρκώς επιστρέφει –για να θυμηθούμε εδώ τον Σεφέρη και τον Σινόπουλο- είναι η μνήμη της παιδικής του ηλικίας, που μπορεί να νομίζουμε, από τη γνώση των βιογραφικών του στοιχείων, ότι είναι η μνήμη των όσων αποταμιεύτηκαν στην ψυχή του στο διάστημα που έμεινε στον πικρό τόπο της γενέθλιας γης, αλλά στην πραγματικότητα ορίζεται και οριοθετείται από την εισχώρηση αυτών των μνημονικών εγγραφών στον ασύνορο και άναρχο τόπο της μνημονικής φαντασίας

Στον πυρήνα της ποίησης του Μιχάλη Γκανά βρίσκονται οι έννοιες της αγάπης, του χρόνου, του θανάτου και της πατρίδας.

Ουσιαστικά, όλα τα χρόνια και μ’ όλα του τα βιβλία, ο Μιχάλης Γκανάς γράφει ένα ποίημα που έχει ένα, το ίδιο, θέμα: την γόνιμη μνήμη της παραγωγικά άγονης πικρής, αγροτοκτηνοτροφικής, πατρίδας, κοιταγμένη από τη θέση και την οπτική της νέας, ψυχικά άγονης, αστικής πατρίδας. Κι αν, ίσως, μπορούσαμε να διαλέξουμε έναν στίχο του για να τιτλοφορήσουμε το εν προόδω ποίημά του, αυτός μάλλον θα ήταν ο στίχος της «Παραλογής»:

βασιλικός πλατύφυλλης αποδημίας

όπου αποδημία είναι και η εν ζωή ξενιτειά και η ερωτική ξενιτειά, και η ψυχική ξενιτειά, και του γάμου, ίσως, η ξενιτειά, και η πνευματική ξενιτειά, και η ξενιτειά απ΄ τις θεμέλιες αισθητικές αξίες της ελληνικότητας, και, φυσικά, η ξενιτειά του Χάρου και του Κάτω κόσμου.

Κι αν θέλετε, ο βασιλικός αυτής της αποδημίας δεν είναι άλλος από την δραστική ευωδιά της μνήμης που δημιουργεί, σ’ όσους πονούν σε τέτοιες ξενιτειές, την επιθυμία για το νόστιμον ήμαρ, για την επιστροφή, μέσω της μνήμης, μέσω της ποίησης.

Ο Μιχάλης Γκανάς με τα ποιήματα και με τα τραγούδια του μας προτείνει έναν κανόνα για την αναζήτηση και την ανάγνωση της ελληνικότητας, έναν τρόπο να ψαύσουμε το ελληνικό μας πρόσωπο, να αισθανθούμε τον τρόμο της ανάγκης του, το ρίγος της αγάπης του, τον σπασμό του έρωτά του, την τρέλα της αποκοτιάς του, το χαμογέλιο της πικρής χαράς του, το ρέκασμα του χωρισμού σε ξενιτειά ή σε θάνατο, των βλεφάρων του το πετάρισμα ή το σφράγισμα κάτω από τις λάμψεις που σκορπά το αγγελικό και μαύρο φως σε τούτο το αλωνάκι που φυτρώσαμε και ζούμε.

Ο Μιχάλης Γκανάς αντλώντας από το αρτεσιανό της παιδικής, χωριάτικης, μνήμης του δεν μας προσφέρει τα ποιήματά του μονάχα ως ένα ποτήρι δροσερό νερό για να ξεδιψάσει ο λαβρωμένος αστικός μας λάρυγγας, αλλά ποτίζει το στεγνό παρόν καλλιεργώντας φύτρα ήθους στις βραγιές της κοινωνικής λειτουργίας της Τέχνης. Σε τούτο το μποστάνι της ποίησής του μας προσκαλεί να τονε συντροφεύσουμε, το τσίπουρο να πιούμε της καλής καρδιάς και της αγάπης.

Τέλος, ας κλείσω τούτη εδώ την αγαπητική κουβέντα για το φίλο μου με τα λόγια του ποιητή Ηλία Λάγιου, που μας άφησε άωρα, έτσι όπως τα διατύπωσε στο κείμενο «Επτά συνδικαλιστικά σχόλια για τον πολίτη Γκανά», στο περιοδικό Ωλήν το 1983:

Θα τοποθετούσα πολιτικά τον Γκανά στο επαναστατικό ρεύμα της σιωπής. Θα προσδιόριζα τη ρήξη του στην άρνηση της κυρίαρχης γλώσσας. Θα τον παρομοίαζα με γλυκόλαλο μενσεβίκο, πικραμένο ηπειρωτόπουλο, να παραδίδει το πνεύμα για τη σωτηρία μας, πρώτος πένης και ταπεινός ανάμεσά μας. 

Γιώργος Χ. Θεοχάρης

Λιβαδειά 21 Μαρτίου 2011

Αυτά προς το παρόν και θα επανέλθουμε με περισσότερο υλικό σε λίγες μέρες.

Με τους στίχους, τα μελοποιημένα ποιήματα και την παρουσία του ΜΙΧΑΛΗ ΓΚΑΝΑ υποδεχόμαστε φέτος την παγκόσμια ημέρα ποίησης τη Δευτέρα 21 Μαρτίου στις 8 το βράδυ

Στον σπουδαίο ποιητή μας Μιχάλη Γκανά είναι αφιερωμένη η καθιερωμένη κοινή εκδήλωση του βιβλιοπωλείου ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΚΦΡΑΣΗ και του ΤΡΟΦΩΝΙΟΥ ΩΔΕΙΟΥ στις 21 Μαρτίου 2011 με αφορμή τον γιορτασμό της παγκόσμιας ημέρας ποίησης. Με την παρουσία του Μιχάλη Γκανά και των φίλων μας φιλοδοξούμε και φέτος να σας προσφέρουμε μια βραδιά αντάξια της παράδοσης που έχουμε δημιουργήσει.

  

Λευκό μου γιασεμί

Είναι φορές που χωρίς αφορμή,


κάτι γιορτάζει βαθιά στο κορμί,


και ξαναβλέπεις το φως,


σαν να ’σουν χρόνια τυφλός.


Κι ένας αέρας ζεστός
γιασεμιά φορτωμένος,


φυσάει βουρκωμένος.

Είναι φορές που δεν ξέρω γιατί


κάτι νυχτώνει βαθιά και πενθεί


και δε σου κάνει κανείς


κι όπως γυρεύεις να βρεις


λίγο λευκό να πιαστείς


γιασεμί στο σκοτάδι
σαν άστρο ανάβει.


Λευκό μου γιασεμί
μη νυχτώσεις.

Είναι φορές που χωρίς αφορμή,


μέσα μου τρέμει μια ξένη φωνή,


που μου θυμίζει στιγμές


από παλιές μου ζωές


και ένας αέρας ζεστός


γιασεμιά φορτωμένος,


φυσάει βουρκωμένος.


Λευκό μου γιασεμί,


μη νυχτώσεις.

Ο Μιχάλης Γκανάς γεννήθηκε στον Τσαμαντά Θεσπρωτίας το 1944. Από το 1962 ζει και εργάζεται στην Αθήνα, όπου ήρθε για να σπουδάσει Νομικά.
 Βιβλιοπώλης για μια δεκαπενταετία, συνεργάστηκε αργότερα με την Κρατική τηλεόραση ως επιμελητής λογοτεχνικών εκπομπών και Σεναριογράφος. Από το 1989 είναι κειμενογράφος σε διαφημιστική Εταιρεία.
Ποιήματά του έχουν μεταφραστεί σε διάφορες γλώσσες, ενώ στίχοι του έχουν μελοποιηθεί από γνωστούς Έλληνες και ξένους συνθέτες:
Μ. Θεοδωράκης, Ν. Μαμαγκάκης, Ν. Ξυδάκης, Δ. Παπαδημητρίου, Ν. Κυπουργός, G. Bregovic, A. Dinkjian κ.α.
Μετέφρασε τις "Νεφέλες" του Αριστοφάνη για το Θέατρο Τέχνης - Κάρολος Κουν και τους "Επτά επί Θήβας" του Αισχύλου για το ΔΗΠΕΘΕ Πατρών.
Το 1994 τιμήθηκε με το Κρατικό Βραβείο Ποίησης για το βιβλίο του "Παραλογή".

Εργογραφία

• Ποίηση. Αθήνα, Καστανιώτης, 1975. 
• Ακάθιστος δείπνος. Αθήνα, Κείμενα, 1978. 
• Μαύρα λιθάρια. Αθήνα, Κείμενα, 1980. 
• Μητριά πατρίδα. Αθήνα, Κείμενα, 1981. Σελ.: 60.
• Ακάθιστος δείπνος. Αθήνα, Κείμενα, 1985. 
• Μητριά πατρίδα. Αθήνα, Καστανιώτη, 1989. 
• Γυάλινα Γιάννενα. Αθήνα, Καστανιώτη, 1989. 
• Παραλογή. Αθήνα, Καστανιώτη, 1993. 
• Μαύρα λιθάρια. Αθήνα, Καστανιώτη, 1993. 
• Ανθοδέσμη [συλλογικό]. Αθήνα, Άγρα, 1993. 
• Ακάθιστος δείπνος. Αθήνα, Καστανιώτη, 1994. 
• Μικρή ζωολογία [συλλογικό]. Αθήνα, Πατάκη, 1998. 
• Τα μικρά. Αθήνα, Καστανιώτη, 2000. 
• Στίχοι: Μιχάλης Γκανάς. Αθήνα, Μελάνι, 2002. 
• Ο ύπνος του καπνιστή. Αθήνα, Καστανιώτη, 2003. 
• Γυάλινα Γιάννενα. Αθήνα, Καστανιώτη, 2004. 
• Ο δρόμος για την Ομόνοια [συλλογικό]. Αθήνα, Καστανιώτη, 2005. 
• Άσμα ασμάτων [διασκευή]. Αθήνα, Μελάνι, 2005. 
• Σωτήρης Σόρογκας [συλλογικό]. Αθήνα, Ελληνικά Γράμματα, 2007. 
• Μαύρα λιθάρια. Αθήνα, Καστανιώτη, 2007. 
• Γυναικών. Αθήνα, Μελάνι, 2010.

Ο Ποιητής 
ΜΙΧΑΛΗΣ ΓΚΑΝΑΣ

Τα βασικά εργογραφικά στοιχεία του Μιχάλη Γκανά επιτρέπουν να διακρίνουμε στο έργο του δύο μεγάλους δημιουργικούς κύκλους: (α) από τη δημοσίευση του πρώτου ποιήματός του το 1966, και έως το 1981, οπότε εκδόθηκε το αυτοβιογραφικό αφήγημα Μητριά Πατρίδα. (β) από το 1989, οπότε εξεδόθη η ποιητική συλλογή Γυάλινα Γιάννενα, και έως το 1993, οπότε εξεδόθη η ποιητική σύνθεση Παραλογή, η οποία βραβεύτηκε με το πρώτο Κρατικό Βραβείο Ποίησης. ενώ άλλης τάξεως ποιητική κατάθεση συνιστά η έκδοση το 2000 της συλλογής Τα μικρά (1969-1999), όπου έχουμε την αναδρομική αποθησαύριση γνωστών αλλά και άγνωστων "μικρών" ποιημάτων.
Ο πρώτος κύκλος αποτελεί την περίοδο της διαμόρφωσης (Ακάθιστος Δείπνος, 1978), αλλά και της κατάκτησης μιας προσωπικής ποιητικής γλώσσας και μιας ποιητικής ηθικής (Μαύρα Λιθάρια 1980). Αυτής που θεωρεί ως αντίτιμο της την προϋπόθεση ισχυρών συγκινήσεων και επώδυνων εμπειριών.
Ο δεύτερος κύκλος αποτελεί την περίοδο της αποκάλυψης μιας συγκεκριμένης ποιητικής περιοχής (Γυάλινα Γιάννενα), αλλά και της "κατακόρυφης ανύψωσης" (Παραλογή). Στην Παραλογή αναπτύσσονται σ' ένα πιο σύνθετο ποιητικό σύστημα επιτεύξεις των συλλογών Μαύρα Λιθάρια και Γυάλινα Γιάννενα, καθώς έχουμε τη δημιουργία ενός νέου ποιητικού κόσμου, όπου συνυπάρχουν νεκροί και ζωντανοί, διεκδικώντας ίσο μερίδιο μνήμης και ύπαρξης.

Ποιητής της αναμονής, ο Γκανάς γράφει πάντα μέσα σε κλίμα γνήσιας ποιητικής ευφορίας, αφού καραδοκεί την έλευση της ποιητικής στιγμής και δεν την εκβιάζει εργαστηριακά. Υπ' αυτή την έννοια, ο τόνος της φωνής του Γκανά, χαρακτηρίζεται από γνήσια συγκινησιακή φόρτιση.
Η ορμητικότητα των παλαιών βιωμάτων που διεκδικούν με δύναμη, θέση μέσα στο ποιητικό παρόν, συνιστά το βασικότερο μηχανισμό της τεχνικής της έμπνευσης του Μιχάλη Γκανά. Έμπνευση που ελέγχεται διαρκώς από μια μνήμη που διεκδικεί μερίδιο στο παρόν και κατορθώνει να εξισώνει παρόν παρελθόν και μέλλον, καταργώντας συμβατικές διακρίσεις όχι μόνο στο επίπεδο του χρόνου, αλλά και σε αυτό της διαλεκτικής σχέσης του πάνω με τον κάτω κόσμο, του έρωτα και του θανάτου.
Ποίηση με ευδιάκριτες ρίζες και δυνατά βιώματα, η ποίηση του Γκανά διαλέγεται μόνιμα και δραστικά κυρίως προς την κατεύθυνση του ελληνικού δημοτικού τραγουδιού, αλλά και με τους βασικότερους νεοέλληνες ποιητές, με πιο ισχυρή τη δημιουργική κλίση προς την ποίηση του Διονυσίου Σολωμού και του Γιώργου Σεφέρη.

Ωστόσο, και μολονότι ο διάλογος με την ποιητική παράδοση είναι δεδομένος, η ποιητική του Γκανά διακρίνεται όχι μόνο από τη διαύγεια του ποιητικού της τοπίου, αλλά και από τη συνοχή του οράματος. Σε όλη την έκταση της ποιητικής του παραγωγής διακρίνει κανείς τη στερεότητα των επανερχόμενων θεμάτων και μοτίβων. Σε κάθε ποίημα, ακόμη και στη στιχουργική του παραγωγή, αναγνωρίζονται βασικές σταθερές που εξελίσσονται και μεταμορφώνονται, διατηρώντας ωστόσο τα βασικά χαρακτηριστικά και το ειδικό τους βάρος.
Όπως όλη η μεγάλη ποίηση, έτσι και η ποίηση του Γκανά είναι στην πραγματικότητα ένα ποίημα εν προόδω. Ένα ποίημα που κυκλώνει συνεχώς από διαφορετικές σκοπιές και με διαφορετικούς τρόπους το ίδιο θέμα: αυτό της οριστικά ματαιωμένης επιστροφής σε μιαν στείρα "μητριά πατρίδα", όπου το μόνιμο αίσθημα του ξένου γίνεται ολοένα και πιο οδυνηρό, καθώς συνδυάζεται με την ανελέητη μνήμη "των κεκοιμημένων" ή με τη στέρηση των ανεκπλήρωτων σκοτεινών ερώτων.
Στην ποίηση του Γκανά δεν υπάρχει κανένα ποίημα ή, καλύτερα, καμία ποιητική φράση, η οποία να ψευτίζει αισθήματα ή να θεατρίζει ιδέες. Γιατί η ποίηση του Γκανά στηρίζεται σε μιαν ατόφια ποιητική φλέβα και προϋποθέτει δυνατές συγκινήσεις. Χωρίς αυτό να σημαίνει ότι πρόκειται για ποίηση της άμεσης εξομολόγησης. Απεναντίας, τα αισθήματα και οι αισθήσεις συσσωρεύονται για μακρό διάστημα και, αφού πρώτα διυλιστούν μέσα από τους λεπτούς μηχανισμούς της επιλεκτικής μνήμης, αναδύονται αρτεσιανά στο ποίημα, ξαφνιάζοντας ακόμη και τον ίδιο τον ποιητή.

Μιχάλης Πιερής 
Ποιητής και νεοελληνιστής στο Πανεπιστήμιο Κύπρου