ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΒΟΙΩΤΙΑ από Γάλλο αρχαιογνώστη σε πρώτη δημοσίευση

ΠΑΡΝΑΣΣΟΣ Mantegna 1497 Μουσείο Λούβρου

Léon A. Olivier

A Mademoiselle Polymnie K.

Χαιρετισμός στην Βοιωτία

Salve alma parens!

Ύστερα από μια πορεία κοπιαστική

αντίκρισα του Κιθαιρώνα το δερβένι:

θέαμα ανείπωτο, εικόνα ονειρική,

ο πιο όμορφος ορίζοντας τον τόπο δένει.

Των πιο αρχαίων ημερών η πόλη,

η Θήβα, μέσ’ στον κάμπο λαμπυρίζει.

 Η πλούσια γη της, γόνιμο περβόλι,

χωρίς να εξαντλείται, πρασινίζει.

Ο Παρνασσός, ο Ελικών ελατοφόρος,

η επιβλητική του Σαγματά οξύτης,

μ’ όλη τη χάρι του, μπροστά, το Πτώον όρος

και πίσω μακριά η κορυφή της Οίτης.

Τα Λεύκτρα, οι Πλαταιές μέσ’ στην ευδία,

θυμίζουν αρχαιότητες που υμνούνται,

σκόρπιες σ’ αυτά της δόξης τα πεδία,

που τα παλιά τους κλέη αναγεννιούνται.

Βλέπω από ‘δω ψηλά το αιώνιο γαλάζιο

του ουρανού της Αττικής, το μέγα θάμβος,

όπου απ’ το φως το λαμπερό και το καθάριο

παίρνει μιαν όψη συγκλονιστικήν ο κάμπος.

Εδώ το φως κάπως γλυκά ξανθίζει˙

τα περιγράμματα ξεθωριασμένα ˙

ένας ατμός τα πάντα πλημμυρίζει

κι απ’ την αχλύ είν’ όλα καλυμμένα.

Ω! γοητευτική, πανέμορφη, Βοιωτία,

χώρα με δόξα, μ’ αρετή και με τιμή,

ποιος στην υπεροχή σου δεν θα κάμει μνεία,

στο μόχθο των ανθρώπων σου και στην απαντοχή;!

Απέναντι στην φινετσάτη Αθήνα

λάμπεις εσύ, μέσ’ στην απλότητά σου.

Έλληνες άλλοι έδρεψαν της Τέχνης κρίνα

αλλά πιο έντιμα υπήρξαν τα παιδιά σου.

Η γλυκιά και υγρή σου ατμοσφαίρα,

τις δροσερές γυναίκες σου στολίζει.

Η Τανάγρα! καθώς φωτίζει η μέρα,

η ευφορία της στη γη καρπίζει.

Του Θέσπι η ωραία κόρη, η Φρύνη,

της καλλονής το μέτρο προσδιορίζει,

έτσι που η Αφροδίτη αντίγραφο έχει μείνει

της Φρύνης, στους αιώνες να τη θυμίζει.

Αυλίδα, στη θάλασσά σου, δίχως κύμα,

οι Έλληνες συγκέντρωναν τα πλοία,

κι είδαν εκείνο το αθώο θύμα,

απ’ των θεών να διαφεύγει τη μανία.

Ο Κάδμος πρόσφερε το δώρο τ’ ακριβό

στης ένδοξης μητρόπολής σου τα παλάτια,

σημάδια που ‘καναν το Λόγο ικανό

για να μπορεί να κουβεντιάζει με τα μάτια.

Εδώ γεννήθηκεν η έννοια του τείχους,

που κλει την ένδοξη την πόλη πέρα ως πέρα,

κάτω απ’ της λύρας του Αμφίωνα τους ήχους,

που αρμονικοί επλημμυρίζαν τον αέρα.

Της πιο μεγάλης δόξας είσαι η κοιτίδα.

Ο Ηρακλής τέκνο δικό σου και προστάτης.

Των τύμβων σου η σκιά καλύπτει με φροντίδα

την Αντιγόνη και τον κρύφιον έρωτά της.

Στη Θήβα είδε το φώς, τη δοξασμένη,

ο Διόνυσος, θεός του οίνου, της χαράς.

Κρασί! που ‘χει τη δύναμη να ευφραίνει

και να μεθάει τα βάθη της καρδιάς.

Χαιρώνεια με τον στέρεο προμαχώνα

και με τον τύμβο των νεκρών σου νέων,

από την ένδοξη εκατόμβη του αγώνα ˙

τον ύπνο τους επαγρυπνά ο Λέων.

Απ’ του Επαμεινώνδα τ’ άστρο ο ουρανός σου

κι απ’ του Ησίοδου, φωτίζεται, Βοιωτία ˙

από τον Πελοπίδα και τον Πίνδαρό σου,

την Κόρρινα, τον Πλούταρχο, την Ιστορία.

Ένδοξη χώρα, η Ιστορία σ’ αγαπάει ˙

μάχεται κάθε μια καρδιά με την καρδιά σου,

γιατί το φωτοστέφανο ακτινοβολάει

του πόνου, γύρω απ’ τ’ ακριβό διάδημά σου.

Μετάφραση: Γιώργος Χ. Θεοχάρης

Ο Léon A. Olivier, Γάλλος, πιθανότατα διπλωματικός υπάλληλος, έζησε για πολλές δεκαετίες στην Κωνσταντινούπολη και την Αθήνα. Αρχαιογνώστης, κατείχε την λατινική και αρχαία ελληνική γλώσσα καθώς και την νέα ελληνική. Συνεργάτης από τις αρχές της δεκαετίας του 1880 μέχρι το 1914 του περιοδικού «Ποικίλη Στοά», δημοσίευε ποιήματα με ελληνικά θέματα στη γαλλική γλώσσα. Στα ελληνικά δημοσίευσε μία μελέτη με τίτλο Καταγωγή και χαρακτήρ των Αράβων, καθώς και εντυπώσεις από την Κωνσταντινούπολη. Επίσης ένα άρθρο με τίτλο Ο Ναπολέων τη νύχτα του Βατερλώ. Το 1886 εκδόθηκε στην Αθήνα το βιβλίο του Grammaire elementaire du grec moderne και το 1896 το δίγλωσσο (ελληνογαλλικό) Les Jeux Olympiques 776 av. J.C. – 1896. Το 1894 εξέδωσε το Εγχειρίδιον Ζατρικίου. Μας είναι άγνωστες οι ημερομηνίες γέννησης και θανάτου του. Γ. Χ. Θ. 


Ο Γιώργος Χ. Θεοχάρης (Δεσφίνα Φωκίδος 1951) ζει στα Άσπρα Σπίτια Βοιωτίας. Τύπωσε τις ποιητικές συλλογές: Πτωχόν Μετάλλευμα, εκδόσεις Εμβόλιμον, 1990, Αμειψισπορά, εκδόσεις της Δημόσιας Βιβλιοθήκης Λεβαδείας, 1996, Ενθύμιον, εκδόσεις Καστανιώτη, 2004. Δημοσιεύει κείμενα λογοτεχνικής κριτικής και επιμελείται την έκδοση του λογοτεχνικού περιοδικού Εμβόλιμον.
Τιμήθηκε με το κρατικό βραβείο 2011 στην κατηγορία Χρονικό - Μαρτυρία για το βιβλίο του "ΔΙΣΤΟΜΟ 10 ΙΟΥΝΙΟΥ 1944 - ΤΟ ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑ" εκδ. βιβλιοπωλείο ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΚΦΡΑΣΗ.
Το 2014 κυκλοφόρησε και πάλι από τις εκδόσεις βιβλιοπωλείο ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΚΦΡΑΣΗ ο συγκεντρωτικός τόμος των ποιημάτων του με τίτλο "Πιστοποιητικά θνητότητας".

ΤΡΟΦΩΝΙΑ 2014 ολόκληρο το πρόγραμμα των προγραμματισμένων εκδηλώσεων

ΤΡΟΦΩΝΙΑ 2014

Ο Δήμος Λεβαδέων σας καλεί να παρακολουθήσετε τις εκδηλώσεις των Τροφωνίων 2014 του κορυφαίου πολιτιστικού θεσμού για την πόλη της Λιβαδειάς.    

Οι εκδηλώσεις που έχουν προγραμματισθεί για φέτος τόσο σε συνεργασία με τοπικούς πολιτιστικούς συλλόγους όσο και με καταξιωμένους καλλιτέχνες καλύπτουν το σύνολο των πολιτιστικών ενδιαφερόντων των θεατών των Τροφωνίων και αναδεικνύουν τις καλλιτεχνικές αναζητήσεις σημαντικών Ελλήνων ερμηνευτών και ηθοποιών καθώς και την πολιτιστική πρόταση τοπικών συλλόγων, των σχολικών θεατρικών παραστάσεων, των θεατρικών ομάδων και των καλλιτεχνών της πόλης μας.

Οι φετινές εκδηλώσεις ξεκινούν στις 10 Αυγούστου που τραγουδάμε για την αυγουστιάτικη πανσέληνο στον αρχαιολογικό χώρο στη Χαιρώνεια και συνεχίζονται σχεδόν καθημερινά από τις 20 Αυγούστου μέχρι 28 Σεπτεμβρίου.  Οι θεατές θα έχουν την ευκαιρία να επιλέξουν μέσα από ένα μεγάλο εύρος εκδηλώσεων που συμπεριλαμβάνει θεατρικές, μουσικές, μουσικοχορευτικές εκδηλώσεις καθώς και εικαστικές και φωτογραφικές εκθέσεις. 

Για έναν ολόκληρο μήνα οι επισκέπτες θα έχουν τη δυνατότητα να ταξιδεύσουν στον κόσμο της δημιουργίας και του πολιτισμού, στην πανέμορφη περιοχή της Κρύας. 

                                                                                              Νικόλαος Παπαγγελής

Ο Δήμος Λεβαδέων σας ενημερώνει ότι:

Με ευθύνη των συντελεστών της ακυρώνεται η θεατρική παράσταση «Σ’ αγαπώ αλλά… Το Διαζύγιο» που είχε προγραμματιστεί να παρουσιαστεί στο Ανοικτό Θέατρο Κρύας την Τετάρτη 20 Αυγούστου 2014.                           

Ο Δήμος Λεβαδέων σας ενημερώνει ότι:

Ακυρώνεται η συναυλία της Ελένης Βιτάλη, η οποία ήταν προγραμματισμένη να παρουσιαστεί στο Ανοικτό Θέατρο Κρύας το Σάββατο 23 Αυγούστου 2014,

λόγω αιφνίδιας εκτροπής της υγείας της κας Βιτάλη. Ακολουθεί το δελτίο τύπου της διοργανώτριας εταιρείας: «Με λύπη μας ανακοινώνουμε τη ματαίωση της καλοκαιρινής περιοδείας της Ελένης Βιτάλη, σε Κύπρο και Ελλάδα, για λόγους ανωτέρας βίας που οφείλονται σε αιφνίδια εκτροπή της υγείας της. Σύμφωνα, με το ιατρικό ανακοινωθέν, η κα Βιτάλη βρέθηκε να πάσχει από γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, επεισόδια αναγωγών και εισροφήσεων γαστρικού περιεχομένου. Συνέπεια των επεισοδίων συνέβη χημική λαρυγγίτιδα και ψευδοπολύποδες των φωνητικών χορδών. Συνεστήθη φαρμακευτική αγωγή, αφωνία επί ένα (1) μήνα και επανεξέταση. Στην περίπτωση που η φαρμακευτική αγωγή δεν αποδώσει, προτείνεται και χειρουργική αντιμετώπιση».

Ακυρώνεται η συναυλία της Ελένης Βιτάλη, η οποία ήταν προγραμματισμένη να παρουσιαστεί στο Ανοικτό Θέατρο Κρύας το Σάββατο 23 Αυγούστου 2014, λόγω αιφνίδιας εκτροπής της υγείας της κας Βιτάλη.                                                                            

 

 

Η ΥΠΟΨΗΦΙΟΤΗΤΑ İHSANOĞLU ΣΤΙΣ ΠΡΟΕΔΡΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ ΤΗΣ ΤΟΥΡΚΙΑΣ - ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ της Σοφίας Λαμπροπούλου

Η ΥΠΟΨΗΦΙΟΤΗΤΑ İHSANOĞLU ΣΤΙΣ ΠΡΟΕΔΡΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ ΤΗΣ ΤΟΥΡΚΙΑΣ: ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ

της Σοφίας Λαμπροπούλου

(RIEAS Assistant Researcher)

Copyright: Research Institute for European and American Studies (www.rieas.gr)

Publication Date: 3 August 2014

Εν όψει των προεδρικών εκλογών της Τουρκίας, που θα διεξαχθούν στις 10 Αυγούστου 2014, αξίζει να σημειωθεί ότι στις 16 Ιουνίου τα δύο μεγάλα κόμματα της αντιπολίτευσης ανακοίνωσαν την υποψηφιότητα του Ekmeleddin İhsanoğlu ως κοινού υποψήφιου προέδρου. Πιο συγκεκριμένα, το κυβερνών τουρκικό Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) έχει ανακοινώσει την υποψηφίοτητα του Ισλαμιστή Πρωθυπουργού Recep Tayyip Erdoğan, και το κεντροαριστερό  Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα (CHP) σε συνεργασία με το ακροδεξιό Κόμμα Εθνικιστικής Δράσης (MHP) την υποψηφιότητα του διπλωμάτη και πρώην επικεφαλής του Οργανισμού Ισλαμικής Διάσκεψης, Ekmeleddin İhsanoğlu. Επιπλέον, ως υποψήφιος την κουρδικών κομμάτων εμφανίζεται ο πρώην δήμαρχος του Diyarbakır, Selahattin Demirtaş.

Η απόφαση των μεγάλων κομμάτων της αντιπολίτευσης να προτείνουν ως κοινό υποψήφιό τους τον Ισλαμιστή και προερχόμενο από το συντηρητικό χώρο Ekmeleddin İhsanoğlu αποτέλεσε μία ανατροπή στο πολιτικό σκηνικό της Τουρκίας.

Ο υποψήφιος της κοσμικής αντιπολίτευσης γεννήθηκε στο Κάιρο της Αιγύπτου, γνωρίζει πολύ καλά τον ισλαμικό κόσμο καθώς και το χώρο της διπλωματίας. Αποφοίτησε από τη Σχολή Τεχνών και Επιστημών Ain Shams του Πανεπιστημίου της Αιγύπτου. Παρέμεινε στην Αίγυπτο και ολοκλήρωσε το μεταπτυχιακό του στη Σχολή Τεχνών και Επιστημών του Πανεπιστημίου Al-Azhar, και το 1974 έλαβε το διδακτορικό του από το Τμήμα Επιστημών του Πανεπιστημίου της Άγκυρας. Επίσης, είναι ιδρυτής του Τμήματος Ιστορίας της Επιστήμης στη σχολή Γραμμάτων του Πανεπιστημίου της Κωνσταντινούπολης.  Για 10 συναπτά έτη, από το 2004 έως και το 2013, ήταν επικεφαλής του Οργανισμού Ισλαμικής Διάσκεψης ως Γενικός  Γραμματέας και κατά τη διάρκεια της θητείας του επιτεύχθηκαν μεγάλοι στόχοι στον τομέα της οικονομίας, του εμπορίου, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της καταπολέμησης της τρομοκρατίας. Επί της ουσίας, με την εκλογή του Τούρκου υποψηφίου İhsanoğlu στην γενική γραμματεία του Οργανισμού Ισλαμικής Διάσκεψης, η Τουρκία κατόρθωσε να αποκτήσει έναν ηγετικό ρόλο στον ισλαμικό κόσμο.

Σύμφωνα με τον τουρκικό Τύπο, η συνένωση της αντιπολίτευσης στο όνομά του αποτελεί μία έξυπνη κίνηση. Όσον αφορά στους Κούρδους, είναι προφανές ότι δεν στρέφονται εναντίον του, γεγονός που αποτυπώνεται σε πρόσφατη ανακοίνωσή του Κουρδικού Κόμματος Ειρήνης και Δημοκρατίας (BDP) το οποίο τάχθηκε υπέρ της υποψηφιότητας İhsanoğlu.

Ο İhsanoğlu στο πλαίσιο της προεκλογικής του εκστρατείας έχει ξεκινήσει περιοδεία σε μεγάλες αλλά και μικρότερες πόλεις της Τουρκίας. Στις ομιλίες του δίνει μεγάλη έμφαση στη σημαντικότητα των προεδρικών εκλογών και τονίζει ότι η χώρα πρέπει να μείνει ενωμένη, αλλά και ότι το αξίωμα του προέδρου είναι αυτό που εγγυάται την ασφάλεια του κράτους. Υπόσχεται γαλήνη, σταθερότητα και πολιτικές επιλογές υπέρ αδιακρίτως όλων των πολιτών με γνώμονα τα συμφέροντα του έθνους, προκειμένου να επιβιώσει το κράτος και να υπάρξει εθνική ενότητα. Έχοντας ως βασικό σύνθημα  της υποψηφιότητάς του τη φράση: “Ekmek için Ekmeleddin”, που σημαίνει «για ψωμί (ψηφίστε) Ekmeleddin», καθίσταται προφανές ότι η οικονομία της χώρας και η ανάπτυξή της αποτελεί βασικό πυλώνα της προεκλογικής του καμπάνιας.

Ως κοινός υποψήφιος των δύο κομμάτων της αντιπολίτευσης εκτιμάται ότι έχει στο πλευρό του ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού της Τουρκίας. Και τούτο διότι η συνεργασία της κεντροαριστεράς με την ακροδεξιά έχει προκαλέσει μεγάλη συσπείρωση γύρω από το όνομα του İhsanoğlu, ο οποίος πλέον έχει κερδίσει και την υποστήριξη επτά ακόμη κομμάτων. Χαρακτηριστικά, υπέρ της υποψηφιότητας του τάσσονται το Δημοκρατικό Αριστερό Κόμμα (DSP), το Δημοκρατικό Κόμμα (DP), το Ανεξάρτητο Κόμμα Τουρκίας (BTP), το φιλελεύθερο Δημοκρατικό Κόμμα (LDP), το κουρδικό Κόμμα Ειρήνης και Δημοκρατίας (BDP), το Κόμμα Μεγάλης Ένωσης (BBP) και το Επαναστατικό Λαϊκό Απελευθερωτικό Κόμμα (DHP). Αξίζει ωστόσο να επισημανθεί ότι ένα τμήμα των ψηφοφόρων του CHP φαίνεται να τηρεί επιφυλακτική στάση έναντι του İhsanoğlu κυρίως λόγω του έντονου ισλαμικού του παρελθόντος.

Σύμφωνα με τα τουρκικά μέσα ενημέρωσης, οι πρώτες δημοσκοπήσεις που διεξήχθησαν αμέσως μετά την ανακοίνωση της υποψηφιότητας İhsanoğlu δείχνουν ένα μεγάλο προβάδισμα για τον Erdoğan της τάξης του 20%, με ποσοστό 55,2% έναντι του İhsanoğlu ο οποίος έπεται με ποσοστό 35,8%. Σε επόμενες δημοσκοπήσεις ωστόσο, οι οποίες τοποθετούνται στα τέλη Ιουνίου και εντεύθεν, τα ποσοστά σταδιακά μειώνονται με τον Erdoğan να προηγείται και πάλι, αλλά με μία διαφορά της τάξης του 15%. Υπάρχουν εκτιμήσεις σύμφωνα με τις οποίες δεν πρέπει να αποκλειστεί η πιθανότητα ανατροπής των αποτελεσμάτων των διεξαχθεισών δημοσκοπήσεων. Σε περίπτωση μάλιστα που διεξαχθεί δεύτερος γύρος των προεδρικών εκλογών στις 24 Αυγούστου 2014, όλα τα ενδεχόμενα είναι ανοικτά συμπεριλαμβανόμενης και της νίκης İhsanoğlu, η οποία εκτιμάται ότι θα φέρει ανατροπή στις σχέσεις της Τουρκίας με τις ΗΠΑ, την Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά και τον Αραβομουσουλμανικό Κόσμο.

 

Συγκεκριμένα, η πιθανή νίκη του İhsanoğlu στις επερχόμενες προεδρικές εκλογές της Τουρκίας εκτιμάται ότι θα είναι μία συνέχεια του έργου, που ο ίδιος είχε επιτελέσει  στον Οργανισμό Ισλαμικής Διάσκεψης (ΟΙΔ). Ως Γενικός Γραμματέας του ΟΙΔ, αλλά και ακόμη νωρίτερα ως ιδρυτικός Γενικός Διευθυντής το 1980 του διακυβερνητικού Κέντρου Ερευνών Ισλαμικής Ιστορίας, Τέχνης και Πολιτισμού IRICA που ανήκει οργανωτικά στον ΟΙΔ, συνέβαλε σημαντικά στην προώθηση του διαπολιτισμικού και διαθρησκευτικού διαλόγου μεταξύ της ΕΕ και του μουσουλμανικού κόσμου, επισημαίνοντας την αναγκαιότητα κοινωνικό-οικονομικών μεταρρυθμίσεων προκειμένου να επιτευχθεί οικονομική ανάπτυξη. Είναι ένθερμος υποστηρικτής των δικαιωμάτων των μουσουλμανικών μειονοτήτων και απαιτεί τον «σεβασμό» των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε παγκόσμιο επίπεδο. Επιπρόσθετα, στη διάρκεια της θητείας του στον ΟΙΔ φάνηκε να υποστηρίζει επιθετικές ενέργειες και πολιτικές των ΗΠΑ στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής. Χαρακτηριστικό παράδειγμα  αποτελεί το γεγονός ότι προώθησε πολιτικές ενάντια στη διακυβέρνηση Άσαντ στη Συρία και, σύμφωνα με τα διεθνή έντυπα μέσα, έχοντας τη βοήθεια του κυβερνώντος κόμματος της Τουρκίας AKP, του Κατάρ και της Σαουδικής Αραβίας προσπάθησε να αναστείλει τη συμμετοχή της Συρίας στον ΟΙΔ.

Όπως καθίσταται προφανές, μεγάλο στοίχημα του İhsanoğlu αποτελεί η διεξαγωγή επαναληπτικών προεδρικών εκλογών με στόχο την επίτευξη έστω και οριακής νίκης, η οποία αναμφισβήτητα θα σηματοδοτήσει την έναρξη μίας νέας περιόδου για την Τουρκία. Ως εκ τούτου, η ουσία της εκλογικής πρόκλησης βρίσκεται προ των πυλών…

Οι αναγνώστες μας προτείνουν: «Ό,τι αγαπώ είναι δικό σου» του Γιάννη Καλπούζου

Οι αναγνώστες μας προτείνουν.

Νέα ετικέτα στο μπλογκ με τα βιβλία που ενθουσιάζουν τους αναγνώστες του βιβλιοπωλείου μας και τα προτείνουν στους υπόλοιπους.

 

ΓΡΑΦΕΙ Η ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ ΜΑΡΙΤΑ ΑΜΟΙΡΙΔΟΥ

Στο «Ό,τι αγαπώ είναι δικό σου» ο Γιάννης Καλπούζος πραγματεύεται με ξεχωριστό τρόπο μιαν ιδιότυπη ιστορία αγάπης που γεννιέται τη δεκαετία του εβδομήντα στην ελληνική επαρχία. Είναι η ιστορία αγάπης του Άνδη και της Θάλειας, μιας αγάπης βαθιάς μα βασανισμένης από τα  αυστηρά κοινωνικά στερεότυπα-προκαταλήψεις της εποχής της και τα πολιτικά φαντάσματα του ελληνικού μετεμφυλιακού παρελθόντος, για τούτο και βασανιστικής για τους ήρωες της.

Γύρω από την ερωτική ιστορία του Άνδη και της Θάλειας συμπλέκονται και διαπλέκονται περίτεχνα, πολιτικά γεγονότα, κοινωνικές συγκρούσεις, έκπτωση ηθών και αξιών, καθώς και αποκαλύψεις του φιμωμένου ιστορικού γίγνεσθαι. Έτσι παρακολουθούμε το πέρασμα της χούντας από την ελληνική ύπαιθρο και τον απόηχο στην Ελλάδα της τουρκικής εισβολής στην Κύπρο, τις καταλήψεις, πορείες και  εμπρησμούς στην Αθήνα από αναρχικούς και αντιεξουσιαστές. Ταυτοχρόνως βλέπουμε πώς παραδόθηκε ο νεοέλληνας στο νεοπλουτισμό και το ανελέητο κυνήγι του κέρδους και γνωρίζουμε ανείπωτες ιστορίες μίσους, παθών και εγκλημάτων που προκάλεσε ο εμφύλιος πόλεμος.

Για όλα αυτά ο Καλπούζος δημιουργεί ένα μόνιμο κλίμα σκεπτικισμού και προβληματισμού. Στο περιθώριο των ερωτικών περιπτύξεων του Άνδη με τη Θάλεια ή  με τις παράπλευρες ερωμένες του «καραδοκούν» εικόνες και στιγμιότυπα αλληγορικά που δεν αφήνουν τον αναγνώστη να εφησυχάσει. «Η φιγούρα του άστεγου» στη χειμωνιάτικη Αθήνα «που ξεμπρόστιαζε τις κοινωνικές δομές του κράτους…..», η κομμένη γλώσσα του Κύπριου Ερμεία, σαν τη διχοτομημένη από τους Τούρκους Κύπρο, η νεκροκεφαλή-φάντασμα σαν τα άθαφτα μυστικά του εμφύλιου, το αρχοντικό Καλλισπέρη σαν πρότυπο και πρόδρομος της μεταγενέστερης βίλας Παναγιωτόπουλου.

Όλα τα παραπάνω «χτίζονται» μέσα σε μια αφήγηση με πολλές αναδρομές στο παρελθόν, εγκιβωτισμούς και ευφυή ευρήματα. Με περιγραφές απολύτως ρεαλιστικές, και, όπου απαιτείται, νατουραλιστικές, με εικόνες, ήχους και μυρωδιές που μας μεταφέρουν στο παρελθόν. Όσοι έζησαν τις δεκαετίες 70 και 80 θυμούνται αμέσως τις ντίσκο, τον Τραβόλτα, το μπακάρντι κόλα, τα τσιφτετέλια και το σπάσιμο πιάτων στα ξενυχτάδικα, τα σουξέ της Αλεξίου και του Παπακωνσταντίνου και τόσα άλλα.

Κι αν οι περιγραφές των τόπων και της ιστορίας τους μας υπενθυμίζουν την αγάπη του Καλπούζου για την τοπιογραφία, τότε οι περιγραφές όλων των ερωτικών σκηνών του Άνδη με τη Θάλεια παραπέμπουν στο ποιητικό του ταλέντο, στην προσπάθεια του να συνενώσει στο ποιητικό στερέωμα την ουράνια φύση της Θάλειας με τη γήινη του Άνδη. Η συνένωση, ασφαλώς, συντελείται με έναν τρόπο τόσο ποιητικό που θυμίζει τον «Σάρκινο λόγο» του Γ. Ρίτσου: «…..Σε πεινάω. Σε διψάω. Σου δέομαι. Κρύψου, γίνε αόρατη για όλους, ορατή μόνο σε μένα…»

Εξάλλου η ρίμα  και οι μελωδίες διατρέχουν όλο το βιβλίο. Αναγνωρίζει κανείς στίχους από ποιητικές συλλογές και τραγούδια του συγγραφέα διάσπαρτα μέσα στην αφήγηση, κυρίως όμως την ύπαρξη μουσικότητας ακόμη και στον πεζό του λόγο. Ένα λόγο στιβαρό και πεπαιδευμένο, μείγμα καθαρεύουσας και δημοτικής με πολλά στοιχεία από νεοελληνικά ιδιώματα και λέξεις που θυμίζουν Σολωμό, Κάλβο, Παπαδιαμάντη και Καζαντζάκη. Ένα λόγο ευέλικτο, που προσαρμόζεται στις απαιτήσεις των περιγραφών και της αφήγησης, άλλοτε με λέξεις μπρουτάλ, πειρακτικές, της αργκό και του υποκόσμου και άλλοτε με φράσεις ρομαντικές, ιπποτικές, ύψιστης κομψότητας και ευαισθησίας.

Επειδή, όμως, οι κεντρικοί ήρωες ενός βιβλίου είναι αυτοί που το χρωματίζουν και το καταξιώνουν στη συνείδηση των αναγνωστών του, αξίζει να δούμε συνοπτικά την ψυχοσύνθεση της Θάλειας και του Άνδη.

Η Θάλεια είναι μια ιδιαίτερη κοπέλα των καιρών της. Επιμελής, τακτική και άριστη μαθήτρια, ευγενής και ντροπαλή, γλυκιά και λουσάτη, ξέρει να θέτει στόχους και να τους επιτυγχάνει. Κυρίως ξέρει να αγαπά και να αφιερώνεται ολοκληρωτικά στην αγάπη της. Έτσι αγαπά και σέβεται τη μητέρα της, τις επιθυμίες και τα μυστικά της. Έτσι ερωτεύεται και αγαπά τον Άνδη. Κλείνεται στον εαυτό της, ανέραστη για έξι χρόνια, όταν τον χάνει, και όταν τον ξανασυναντά, τον αποδέχεται και τον ποθεί με όλα τα πάθη και τις αδυναμίες του.

Δίπλα της ο Άνδης, η δεσπόζουσα και καταλυτική προσωπικότητα του βιβλίου. Ένας μικρός ζωηρός, έξυπνος καταφερτζής της ελληνικής υπαίθρου. Χαρισματικός και αγαπητός με τον τρόπο του. Βιώνει τη στέρηση της οικογενειακής θαλπωρής στα χρόνια του εγκλεισμού του στο οικοτροφείο αλλά και αργότερα, ως έφηβος, όταν ο πατέρας του τον αποδιώχνει από τη μητρική αγκαλιά. Έτσι αναγκάζεται να γίνει ένας πραγματικός αγωνιστής της ζωής. Να κατακτήσει την πρωτεύουσα και το χαμένο όνειρό του, τη γνώση και την κοινωνική καταξίωση. Σαν ένας έλληνας Μάρτιν Ήντεν, ρίχνεται στο διάβασμα για να μην υστερεί μπροστά στους μορφωμένους φίλους του. Με τον ίδιο ζήλο γίνεται συλλέκτης «ηδονικών μυρωδικών». Υπακούει, λοιπόν, στους κανόνες της ελληνικής πατριαρχικής κοινωνίας που εξυψώνουν τον άντρα «θηρευτή της ηδονής» και δικαιώνει τον βέλγο ιστορικό Ζαν Κλωντ Μπολόν που διατείνεται ότι: «ο πολιτισμός αρχίζει με την ερωτική κατάκτηση». Εξάλλου οι γυναίκες ένα όνειρο είναι, τα όνειρα αποζητούν και τ’ όνειρο χαρίζουν. Όπως ο Άνδης, που χαρίζει αφειδώλευτα «το δικό του όνειρο» σε όλες τις γυναίκες, άλλοτε σαν τον κόμη Βαλμόν του Λακλός, επιδερμικά, μόνο για την επιβεβαίωση της γοητείας του, και άλλοτε ειλικρινά, βασανιστικά και ολόψυχα, σαν τον Ερωτόκριτο που μάχεται για την Αρετούσα του, τη Θάλεια.  

Το «Ό, τι αγαπώ είναι δικό σου» είναι τελικά ένα αριστοτεχνικά γραμμένο σύγχρονο μυθιστόρημα που τα έχει όλα: έρωτα, ιστορία, πολιτική, φιλοσοφική σκέψη, μυστήριο, αλληγορίες, ίντριγκα, προβληματισμό και, κυρίως, μοναδικούς ήρωες-πρωταγωνιστές. Δίνονται όλα στον αναγνώστη μέσα από μια καθηλωτική και ευρηματική αφήγηση και έναν μεστό και δουλεμένο λογοτεχνικό λόγο – γνωστή και ανιχνεύσιμη τακτική του Γιάννη Καλπούζου. 

Αφήνω για το τέλος, όχι χωρίς λόγο, τη μικρή ευχάριστη έκπληξη που επιφυλάσσει ο συγγραφέας στους Κώους αναγνώστες. Τους «χαρίζει το όνειρο» μιας ρομαντικής και τρυφερής ερωτικής σκηνής, στην κωακή ακτή, υπό τους ήχους και τη μελωδία της απόλυτης, της ιδανικής αγάπης. Βάζοντας τους πρωταγωνιστές του να χορεύουν βαλς στη γη του Ιπποκράτη με το βλέμμα στραμμένο στο Πετρούμι, την άλλοτε κραταιά Αλικαρνασσό, μας καλεί σε ένα ακόμη παιχνίδι συμβολισμών. Ο Άνδης και η Θάλεια στο σταυροδρόμι των πολιτισμών αγκαλιασμένοι, όπως οι Κώοι του χθες και του σήμερα: με την αφοπλιστική ευθύτητα και τον αυθορμητισμό των Δωριέων προγόνων τους, τη φιλομάθεια, το ανήσυχο και ταξιδιάρικο πνεύμα των Ιώνων συμπατριωτών τους, τη ραθυμία, το κέφι και την αφέλεια των Κάρων – ασιατών γειτόνων τους. Έλληνες αυτόχθονες και Μικρασιάτες, που τιμούν το Ευαγγέλιο, μαζί με Μουσουλμάνους πολιτικούς πρόσφυγες και εξισλαμισμένους Τουρκοκρητικούς, που γιορτάζουν το Ραμαζάνι. Αγκαλιασμένοι κι αυτοί με τον τρόπο τους ζουν ειρηνικά στην κωακή γη: ο Παναγιώτης και ο Αλή, ο Βασίλης και ο Χασάν, η Χριστίνα και η Φατμά, η Αναστασία και η Νιαζέ. Άνθρωποι πρόθυμοι, προοδευτικοί και προκομμένοι, άνθρωποι δεκτικοί και δοτικοί. Που ξέρουν να μοιράζονται και γι αυτό και να αγαπούν. Γιατί ό, τι αγαπούν δεν θα είναι ποτέ μόνον δικό τους.-

Πεθαίνοντας στην Παλαιστίνη.

Πεθαίνοντας στην Παλαιστίνη

Στέφανος Δάνδολος

Στις λωρίδες γης που περιβάλλονται από χώμα, πέτρες και χαλάσματα, τα παιδιά παίζουν κοιτώντας τον ουρανό. Παίζουν με χέρια φαγωμένα από αγκάθια, με την ψευδαίσθηση ότι ο ορίζοντας είναι μακρύς, και με τον βαθύ, ενδόμυχο φόβο της απειλής. Παρ' όλα αυτά, παίζουν. Μπορεί να μην έχουν παιδότοπους, μπορεί να μην έχουν πρόσβαση σε καταστήματα παιχνιδιών, αλλά καταφέρνουν να γεννήσουν κόσμους δικούς τους μέσα απ' το τίποτα. Το μίσος δεν τα έχει δηλητηριάσει ακόμη. Ζουν το μίσος από την μέρα της γέννησής τους και κάποτε αυτό το μίσος θα τα μετατρέψει σε ανθρώπινες μολότοφ ενάντια στον δυνάστη, προς το παρόν όμως ονειρεύονται ότι ο ορίζοντας είναι μακρύς και μεταμορφώνουν τα χαλάσματα σε ουράνια τόξα.

Μακριά από τους καταυλισμούς των Παλαιστινίων σε κείνο το διάδρομο που μοιάζει με νησίδα καταραμένων, στα νότια, άλλα παιδιά κουβαλάνε όπλα από τα δεκάξι τους. Πρόκειται για Ισραηλινά παιδιά, που δεν μπορούν καν να κουμαντάρουν τις στρατιωτικές χοντρές αρβύλες τους. Και περπατάνε σέρνοντάς τες στο χώμα, μαζί με τα βαριά τουφέκια που κρέμονται από τα λεπτά, αδύναμα χέρια τους. Τα έβλεπα στην έρημο του Νέγκεβ, στον Ιουδαϊκό άξονα πάνω στον οποίο βάδισε πριν από δύο χιλιάδες χρόνια κάποιος αιρετικός επαναστάτης που αργότερα αποκλήθηκε Γιος του Θεού επειδή μίλησε για πράγματα που οι κοινοί θνητοί δεν μπορούν να συλλάβουν. Τα έβλεπα να περιπολούν τους δρόμους γύρω από τις στρατιωτικές τους βάσεις, με βλέμμα άδειο, κουρασμένο, λες και μέσα τους είχε χιονίσει χρόνια. Ήταν δεκαπέντε, δεκάξι χρονών, μα είχαν επιστρατευθεί στον αγώνα ενάντια στον αιώνιο εχθρό και το μίσος είχε ήδη αρχίσει να επιδρά στα ζαχαρένια πρόσωπά τους. Ήταν στα μέσα της προηγούμενης δεκαετίας. Κάποια από αυτά θα έχουν κάνει τα δικά τους παιδιά τώρα, μα αυτό δεν θα τα εμποδίζει να σκοτώνουν παιδιά άλλων πατέρων.

Κάτω από τον ουρανό του μίσους. Κορίτσια του Ισραήλ γράφουν μηνύματα και αφιερώσεις σε ρουκέτες.

«Πρέπει να καταλάβεις ότι όλοι εδώ γεννιούνται κάτω από τον ουρανό του μίσους», μου έλεγε ο Άμος Οζ στο Τελ Αβίβ. «Μαθαίνεις να μισείς από μικρός. Μαθαίνεις να τα βλέπεις όλα από την δική σου μεριά. Όχι από την πλευρά του άλλου».

 Ένας άλλος συγγραφέας, ο Έντγκαρ Κέρετ, από τη νεότερη γενιά αυτός και πολύ-πολύ διαφορετικός στις αντιλήψεις γύρω από την αιώνια διαμάχη, μου έλεγε ότι, ναι, το μίσος μπορεί να είναι μια ισχυρή συνθήκη, αλλά πάντα έχεις την δύναμη της επιλογής. «Οι εποχές έχουν αλλάξει», μου είχε πει, αφήνοντας να πλανηθεί μια αδιόρατη αιχμή για τις απόψεις γηραιότερων σαν τον Οζ, «δεν ζούμε πια στα 1980, στα 1960 και σίγουρα πάντως δεν ζούμε στην δεκαετία του σαράντα. Πρέπει να κοιτάμε μπροστά. Κουράστηκα από το ίδιο μου το κράτος, από την φιλολογία του Ολοκαυτώματος που διέπει κάθε κύτταρο του εαυτού μας. Είμαι Ισραηλινός, ζω στο σήμερα και οι καλύτεροι μου φίλοι είναι Παλαιστίνιοι». Ο Κέρετ φαινόταν απρόσβλητος από το μίσος. Έμοιαζε σαν να μην είχε ζήσει ποτέ στον τόπο του.

Δεν είναι εύκολο να καταλάβεις τις ισορροπίες που στοιχειοθετούν την πολυκύμαντη συνύπαρξη Εβραίων-Παλαιστινίων, τους λόγους που το μίσος εξακολουθεί να σκιάζει τόσο έντονα την καθημερινότητα, τον ρόλο και την ισχύ της Ιστορίας σε μια πραγματικότητα που υποτίθεται ότι ζει στον εικοστό πρώτο αιώνα. Δεν είναι εύκολο να καταλάβεις όσα ταξίδια κι αν κάνεις εκεί, διότι το όλο σκηνικό μοιάζει με έργο του Πίντερ, τα χαμόγελα μπορεί να είναι και γκριμάτσες πόνου, μια εκδήλωση χαράς μπορεί να είναι ξέσπασμα θρήνου, οι σιωπές και οι υπαινιγμοί χτίζουν κάτι το νεφελώδες. Ό,τι συμβαίνει στον υπόλοιπο κόσμο, εκεί δεν υφίσταται. Το μόνο που υπάρχει είναι μια πληγή. Μπορεί το Ισραήλ στην σύγχρονη εποχή να είναι μια συναυλία ενός αμερικανικού συγκροτήματος, μπορεί να είναι η Ντάνα Ιντερνάσιοναλ, μπορεί να είναι η Μακάμπι, στο βάθος όμως είναι μια πληγή, που σιγοβράζει κατά τον ίδιο τρόπο που σιγοκαίει πάντα το ένα και μοναδικό κερί που θα δει ο επισκέπτης στο Μουσείο του Ολοκαυτώματος. Η ίδρυση του κράτους του Ισραήλ δεν σήμανε μόνο την εκπλήρωση του πανάρχαιου πόθου των Εβραίων να ζουν και να πεθαίνουν ελεύθεροι στη γη του Αβραάμ, του Ισαάκ και του Ιακώβ, αλλά και κάτι εντελώς καινούργιο τότε για την εβραϊκή συνείδηση του κατατρεγμού, την υποχρέωση άσκηση κρατικής βίας. Ταυτόχρονα σήμανε και την θεσμοποίηση του Ολοκαυτώματος. Το παντοτινά ασυγχώρητο έγινε θεσμός, το ανεξιλέωτο έγινε νομιμοποιητικό θεμέλιο του ίδιου του κράτους. Χωρίς το Ολοκαύτωμα είναι αβέβαιο αν το σιωνιστικό κίνημα θα πετύχαινε την ίδρυση του κράτους. Όλα αυτά όμως είναι χιλιοειπωμένα. Εκείνο που σοκάρει πια, γιατί κλιμακώνεται με μιαν ένταση η οποία παραπέμπει σε εποχές ζοφερές, είναι η επιμονή του Ισραήλ να αφανίσει μια κουκίδα που δικαιολογημένα για όλο τον υπόλοιπο κόσμο αισθάνεται ριγμένη. Και εκεί είναι που έρχεσαι να ομολογήσεις ότι αυτό το κράτος, όσα κι αν έχει, όσα κι αν πέτυχε, δεν διαθέτει το βασικότερο: ηθική ταυτότητα. Ναι, κανένα κράτος δεν φτιάχνεται από θύματα, όπως έγραψε κάποτε ο Φίλιπ Ροθ. Όμως επαναλαμβάνοντας τις πρακτικές του Ολοκαυτώματος ως θύτης πιστοποιείς ότι το τυφλό μίσος δεν είναι καν συνθήκη. Είναι επιβολή.

Κι έτσι ενώ στην έρημο του Νέγκεβ υπάρχουν ακόμα παιδιά που μαθαίνουν να οπλίζουν Καλάζνικοφ, στη Λωρίδα της Γάζας υπάρχουν παιδιά που φτιάχνουν μολότοφ από πέτρες και μικρότερα παιδιά που παίζουν στα χαλάσματα. Και αυτά τα παιδιά μοιάζουν γερασμένα από την εφηβική τους ηλικία, ίσως γιατί ξέρουν ότι δεν θα προλάβουν να γεράσουν. Εκεί, στις πέτρες της νησίδας τους, φτιάχνουν πύργους από όνειρα και περιμένουν την ειδοποίηση του δυνάστη ότι σε λίγα λεπτά θα σημειωθεί επιδρομή και ότι πρέπει να φύγουν από την παραλία. Μια ειδοποίηση όμως που κι αυτή είναι ποτισμένη από μίσος γιατί η μόνη διέξοδος είναι η θάλασσα. Πού αλλού να πάνε;

Πρώτη δημοσίευση

: http://www.iefimerida.gr/node/164182#ixzz38UhBuTfY

Ο Στέφανος Δάνδολος γεννήθηκε το 1970 στην Αθήνα. Εικοσιέξι χρόνια αργότερα εκδόθηκε το πρώτο του μυθιστόρημα "Υπνοβάτες του Σεπτέμβρη" (β΄ έκδ., εκδόσεις Πατάκη, 2001). Ακολούθησαν τα μυθιστορήματα "Ο περίγελος των αγίων" (1997), "Και φόρεσαν χειροπέδες στα πουλιά" (2000), η συλλογή διηγημάτων "Αγάπη σε δυο σταγόνες όνειρο" (1999), τα μυθιστορήματα "Νάρκισσοι και κανίβαλοι" (2002), "Νέρων" (2004), "Το αγόρι στην αποβάθρα" (2007), "Ο τελευταίος κύκνος" (2009), "Η χορεύτρια του διαβόλου" (2013). Διηγήματά του έχουν συμπεριληφθεί σε ανθολογίες και λογοτεχνικές επιθεωρήσεις του εξωτερικού, ενώ το 2008 εκπροσώπησε την Ελλάδα στο Young Writers’ World Festival που πραγματοποιήθηκε στη Σεούλ. Το 2004 χαρακτηρίστηκε από τον Παύλο Μάτεσι ο σημαντικότερος Έλληνας συγγραφέας της γενιάς του, και το 2009 τιμήθηκε με το Βραβείο Μπότση για το σύνολο του πεζογραφικού του έργου, παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας. Διετέλεσε διευθυντής της εφημερίδας "Βραδυνή". Ο Στέφανος Δάνδολος παρουσίασε στο βιβλιοπωλείο μας το τελευταίο του βιβλίο  Η ΧΟΡΕΥΤΡΙΑ ΤΟΥ ΔΙΑΒΟΛΟΥ τον Οκτώβριο του 2013  Ο Στέφανος Δάνδολος άνοιξε το νέο κύκλο εκδηλώσεων του βιβλιοπωλείου μας με τη ΧΟΡΕΥΤΡΙΑ ΤΟΥ ΔΙΑΒΟΛΟΥ

Λωρίδα της Γάζας 2014. Κι ο πόνος λόγια δεν έχει ...

Tα θύματα μιας και μόνο αεροπορικής επιδρομής, που ισοπέδωσε το σπίτι της οικογένειας
 Abu Jama στη Χαν Γιούνις και σκότωσε 25 μέλη της οικογένειας. Τα 19 παιδιά.
(η φωτογραφία, από την κηδεία, δημοσιεύτηκε στη Χααρέτζ) πηγή http://www.left.gr/

Γι ακόμα μια φορά βιώνουμε το ίδιο σκηνικό της βαρβαρότητας και της γενοκτονίας των Παλαιστινίων από τους Ισραηλινούς. Γι ακόμα μια φορά οι διεθνείς οργανισμοί παρακολουθούν τις σφαγές αμάχων γυναικοπαίδων με το γνωστό κυνισμό της ουδετερότητας.

Οι νέες σφαγές αμάχων Παλαιστινίων μας φέρνουν και πάλι στη μνήμη το συγκλονιστικό κείμενο από το βιβλίο του Ντάλριμπλ "Ταξίδι στη σκιά του Βυζαντίου". Δεκαετίες αργότερα και δεν άλλαξε τίποτα στη πολύπαθη γη της Γάζας.

Ο πόνος λόγια δεν έχει ...

«Γι’ άλλη μια φορά προσπαθήσαμε να ξαναφτιάξουμε τη ζωή μας, αλλά το 1982 εισέβαλαν οι Ισραηλινοί και τα πολεμικά τους πλοία άρχισαν να βομβαρδίζουν τη Βηρυτό. Καθώς ήταν πάνω στον παραλιακό δρόμο, το διαμέρισμα ήταν πολύ εκτεθειμένο. Επί δεκαπέντε ημέρες δεχόμασταν επίθεση και από τη θάλασσα και από την ξηρά. Ήταν τρομακτικό. φοβόμουν κυρίως για τα παιδιά μου, μήπως ζήσω εγώ και σκοτωθούν εκείνα. Όλες τις ημέρες τις περάσαμε μέσα στο καταφύγιο, στο υπόγειο της πολυκατοικίας, ξαπλωμένοι στο πάτωμα. υπήρχαν πενήντα πέντε διαμερίσματα σ’ εκείνη την πολυκατοικία, πενήντα πέντε οικογένειες, περίπου 250 άνθρωποι. Οι Ισραηλινοί όμως είχαν εφεύρει ένα ειδικό τύπο βόμβας που δεν έσκαγε παρά μόνο τη στιγμή που χτυπούσε το υπόγειο,κι έτσι ξέραμε ότι ούτε κάτω από τη γη δεν ήμαστε ασφαλείς.

Κάποια μέρα έριξαν μία από αυτές τις βόμβες θραυσμάτων σ’ ένα κτίριο δίπλα από το δικό μας. Καταστράφηκε εντελώς. Οι τετρακόσιες οικογένειες στο υπόγειο –μπορεί και χίλιοι άνθρωποι συνολικά- καταπλακώθηκαν και σκοτώθηκαν. Είχαμε πολλούς συγγενείς μας εκεί μέσα, από τη μεριά του πατέρα μου. Ήταν όλοι απ’ την αλ-Μπάσα, ένα χωριό δίπλα στο Καφρ Μπίριμ. Είχε κυκλοφορήσει η φήμη ότι σε εκείνο το υπόγειο βρισκόταν ο Αραφάτ. Φυσικά, δεν ήταν αλήθεια αλλά τους Ισραηλίτες τι τους ένοιαζε; Εκείνες τις μέρες κάτι άλλα ξαδέρφια μας ήταν σε ένα κτίριο που βομβαρδίστηκε με φώσφορο. Σκοτώθηκαν κι αυτοί, αλλά με το φώσφορο αργείς πολύ να πεθάνεις. Σου καίει σιγά σιγά το δέρμα και φτάνει μέχρι τα κόκαλα».

Πρόκειται για αφήγηση Χριστιανής Παλαιστίνιας στον Ουίλιαμ Ντάλριμπλ συγγραφέα του βιβλίου «Ταξίδι στη σκιά του Βυζαντίου» σελ. 383-384 εκδ. ΩΚΕΑΝΙΔΑ. Χιλιάδες παρόμοιες αφηγήσεις πλέκουν το γαϊτανάκι του αίματος στην πολύπαθη Παλαιστίνη με διάφορες παραλλαγές,και όσο περνούν τα χρόνια αυτό που αλλάζει είναι η αυξανόμενη αγριότητα και η χρήση της υψηλής τεχνολογίας στην υπηρεσία του τρόμου.

Και συνεχίζει ο συγγραφέας

Από το βιβλίο του Ρόμπερτ Φισκ,Pity the Nation, ήξερα κάποια πράγματα για τις βόμβες φωσφόρου που είχαν ρίξει οι Ισραηλινοί στις κατοικημένες περιοχές του Λιβάνου. Σ’ ένα βιβλίο γεμάτο φρικιαστικές ιστορίες το χειρότερο σημείο είναι η περιγραφή της επίσκεψης του Φισκ σ’ ένα μαιευτήριο,λίγες μέρες μετά από ένα τέτοιο βομβαρδισμό. Εκεί συνάντησε μια νοσοκόμα. Μετά το τέλος του βομβαρδισμού είχε βάλει όλα τα φλεγόμενα βρέφη μέσα σε ένα μεγάλο κουβά νερό, προσπαθώντας να σβήσει με αυτόν τον τρόπο τις φλόγες. Όταν τα έβγαλε, μισή ώρα αργότερα, τα βρέφη ακόμη καίγονταν. Ακόμη και μέσα στο παγερό κρύο του νεκροτομείου τα κορμάκια τους σιγοκαίγονταν. Την επόμενη μέρα η γιατρός έβγαλε τα μικροσκοπικά πτώματα από το νεκροτομείο για να τα κηδέψουν. Με φρίκη είδε τις φλόγες να φουντώνουν γι’ άλλη μια φορά.

Κι η σφαγή των αμάχων και των παιδιών συνεχίζεται αμείωτη. Τα θύματα του Β' Παγκοσμίου πολέμου μετατράπηκαν σε θύτες. Με την Ευρώπη να παρακολουθεί χρόνια τώρα απαθής και τις ΗΠΑ να χειροκροτούν υστερικά. Είτε ο πρόεδρός τους είναι Δημοκρατικός είτε Ρεπουμπλικάνος.


Εμείς όμως, οι απλοί πολίτες,

τον ξέρουμε τον ένοχο

κι είναι γνωστή η αιτία.

Μια κριτική του ΚΩΣΤΑ ΒΟΥΛΓΑΡΗ για τη συγκεντρωτική έκδοση των ποιημάτων του Γ.Χ. Θεοχάρη "Πιστοποιητικά θνητότητας"

Από πάντα... του ΚΩΣΤΑ ΒΟΥΛΓΑΡΗ ,

στις Αναγνώσεις της Κυριακάτικης ΑΥΓΗΣ 19-7-2014 μια κριτική για τη συγκεντρωτική έκδοση των ποιημάτων του Γ.Χ. Θεοχάρη

ΓΙΩΡΓΟΣ Χ. ΘΕΟΧΑΡΗΣ, 

Πιστοποιητικά θνητότητας,

βιβλιοπωλείο Σύγχρονη έκφραση, Λιβαδειά, σελ. 272

Ο χρόνος κάνει καλό στα ποιήματα... Όταν τα ξαναδιαβάζουμε, ανακαλύπτουμε πράγματα που δεν λειτούργησαν στην πρώτη ανάγνωση, και άλλα, που κάποτε απορρόφησαν όλο το ενδιαφέρον, ενώ τώρα υποχωρούν. Αέναη, θα πει κανείς, αυτή η διαδικασία, όμως κάποιες φορές είναι πολύ συγκεκριμένη, οδηγώντας σε δεύτερες σκέψεις και ουσιαστικότερες αποτιμήσεις.

Το βιβλίο του Γιώργου Θεοχάρη περιλαμβάνει τέσσερις ποιητικές συλλογές που έχει δημοσιεύσει στην εικοσαετία 1990-2010, καθώς και κάποια νεανικά ποιήματα της περιόδου 1967-1974. Ο χρόνος έκανε πολύ καλό στη συλλογή Πτωχό μετάλλευμα (1990), γιατί από τότε, ακριβώς από τότε, μέχρι σήμερα, έχει εμπεδωθεί, στο μεγαλύτερο μέρος της σύγχρονης ποιητικής δημιουργίας, το κύριο χαρακτηριστικό αυτής της συλλογής: η «ελεύθερη» χρήση ρυθμών και στιχοποιητικών μορφών, δηλαδή η χειραφέτηση από τη δυναστική μονοκαλλιέργεια του ελεύθερου στίχου, η οποία έφθασε στα καθ’ ημάς να θεωρείται συνώνυμη, και αυτόχρημα αποδεικτική, του μοντερνισμού.

Κάθε τέτοιου είδους ανάδραση, ανεξαρτήτως της συνείδησης του πράγματος που έχει εκείνη τη στιγμή ο δημιουργός της, αρδεύεται και δεσμεύεται από μια ουσιαστική, και δεόντως χειραφετημένη σχέση με την όλη διαδρομή του ποιητικού λόγου. Τα ποιητικά ερείσματα/αφετηρίες του Θεοχάρη είναι εμφανή: Νίκος Καββαδίας, αλλά χωρίς εξωτισμό, και μέσω αυτού ο μεσοπολεμικός συμβολισμός, καθώς βέβαια και οι επιβιώσεις/μεταλλάξεις του στην ποίηση των μεταπολεμικών· Καρυωτάκης, ως ποιητικό βίωμα, διηθημένος μέσω του εξπρεσιονισμού του Σαχτούρη· ρυθμοί και εικονοποιία του λαϊκού λόγου ή και του λόγου της υπαίθρου, αποενοχοποιημένα μέσω της ποίησης του Μιχάλη Γκανά. Και όλα αυτά χωρίς ίχνος νοσταλγικής μίμησης, αλλά, αντίθετα, να ενοφθαλμίζονται στο ποιητικό ιδίωμα που κυριαρχεί στις δεκαετίες του ’70 και του ’80, δίνοντάς του έτσι μια άλλη υφή. Για παράδειγμα, όλη αυτή η διαδικασία επιτρέπει στον Θεοχάρη να προσεγγίσει χειραφετημένα, δηλαδή χωρίς την αχλύ του παρελθόντος, άρα με ποιητικό αναστοχασμό, ακόμα και το πιο φθαρμένο είδος λαϊκής ποιητικότητας, όπως εκείνο που αποτυπώνεται στα στιχάκια των ημερολογίων.

Το γιασεμάκι π’ άνθισε

στου κόρφου σου την άκρη,

είναι το μύρο της καρδιάς

ο πόνος και το δάκρυ.

Τόσο στην πρώτη όσο και στη δεύτερη συλλογή (Αμειψισπορά, 1996) υπάρχει μια σαφής πλευρά πολιτικής αγωνίας, με προεξάρχουσα την κριτική διάθεση, η οποία όμως δεν οδηγείται στην σάτιρα αλλά, μέσα από έναν συνεχή, αμφίθυμο διάλογο με τον Σεφέρη, εκβάλλει στην ιστορία, εξάγοντας την τραγική της διάσταση.

Αλλάζουνε δραματικά οι καιροί.

Εκείνο που ήταν φλόγα πριν

έμεινε τώρα ένα ξερό φυτίλι.

’Κείνοι που βγήκαν στο προσκήνιο

με την ορμή της Αντιγόνης,

έγιναν απολογητές του Κρέοντα.

Με τη συλλογή Ενθύμιον (2004), ήδη από τις πρώτες σελίδες, ο Θεοχάρης μας δείχνει πως πια κατέχει το «όργανον» της ποιητικής του σε βαθμό επάρκειας και σιγουριάς, και έτσι δοκιμάζει να οδηγήσει τον λόγο του σε πεζόμορφες εκδοχές, κάποτε και μέσα στο έδαφος της πεζογραφίας, σε εναλλαγή με επιγράμματα και ρηματικές αποκρυσταλλώσεις. Όπως φαίνεται εδώ, στον συγκεντρωτικό τόμο, είναι μια κίνηση απολύτως θεμιτή, έχει λογική και αποτέλεσμα.

Κι εκείνος ο γέροντας, που τον αφήνουν κάθε απόγευμα στο δυτικό μπαλκόνι προσμένοντας τον άγγελό του, κάθεται ακόμα και κάθεται, μα δεν τον παίρνουν πια τα πόδια του ν’ ακολουθεί στις κηδείες των απογόνων.

Στη συλλογή Από μνήμης (2010), εκκινώντας από τα καρυωτακικά «όρια της σιγής», από τη φόρμα του σονέτου, τον Κωνσταντίνο Χατζόπουλο, τη μπαλάντα, τον Απόστολο Μελαχροινό, ο Θεοχάρης επαναλαμβάνει την όλη διαδρομή, για να καταλήξει στη δική του, προσωπική στιγμή εκκίνησης, δηλαδή στην ενότητα «Ποιήματα των ημερών εκείνων (1967-1974)», όπου όλη η πορεία του φωτίζεται και αποδεικνύεται απολύτως εύλογη. Από εδώ προκύπτει η ειλικρίνεια, ως βασικό χαρακτηριστικό της ποιητικής του στάσης, αφού αυτά που τον συνείχαν ως προσωπικότητα, ως ακούσματα, ως προσωπικό ρυθμό, ως γλώσσα, ήδη από την νεότητά του, δεν τα απεμπόλησε, προσχωρώντας στις ευκολίες και τους συρμούς που συνάντησε στο διάβα του, αλλά τα κράτησε, τα εξέλιξε, τα δικαίωσε, όπως χαρακτηριστικά σημειώνει η Μαρία Ψάχου, στο φιλολογικό της επίμετρο το οποίο αφορά αυτή ακριβώς την ενότητα ποιημάτων.

Για το θεό! μη συνουσιαστείς πάλι με το χρόνο. Μη σου λέω! Άσε να μείνουν στα μάρμαρά σου τα σημάδια της παρακμής μας.

πηγή: ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΗ ΑΥΓΗ, αναγνώσεις

Οι αναγνώστες μας προτείνουν: Η ΧΟΡΕΥΤΡΙΑ ΤΟΥ ΔΙΑΒΟΛΟΥ του ΣΤΕΦΑΝΟΥ ΔΑΝΔΟΛΟΥ

Οι αναγνώστες μας προτείνουν.

Νέα ετικέτα στο μπλογκ με τα βιβλία που ενθουσιάζουν τους αναγνώστες του βιβλιοπωλείου μας και τα προτείνουν στους υπόλοιπους.

Οι αναγνώστες μας προτείνουν:

Η ΧΟΡΕΥΤΡΙΑ ΤΟΥ ΔΙΑΒΟΛΟΥ του ΣΤΕΦΑΝΟΥ ΔΑΝΔΟΛΟΥ

Λονδίνο, 1936. Ένας διάσημος Αμερικανός συγγραφέας αντικρίζει μέσα στο πλήθος τη μυθική χορεύτρια Σολάνζ Νταλμόν, τη γυναίκα που ερωτεύτηκε παράφορα και οδήγησε στο θάνατο πριν από πολλά χρόνια. Άραγε είναι πράγματι αυτή; Και αν ναι, επέστρεψε από τον κόσμο των νεκρών για να τον εκδικηθεί;

Καθώς έρχεται αντιμέτωπος με το σκοτεινό παρελθόν του, βυθίζεται σε μια αγωνιώδη περιπλάνηση από τα κοσμοπολίτικα σαλόνια του Παρισιού και της Νέας Υόρκης μέχρι την καρδιά του ναζιστικού σκότους. Για να φτάσει όμως στην αλήθεια, θα περάσει από ένα λαβύρινθο γεμάτο ένοχα μυστικά: αστέρες του κινηματογράφου που είναι κατάσκοποι, ραγισμένες ντίβες, κυνικούς διπλωμάτες και το Τάγμα των Σκιών, την απόκρυφη ελίτ της παγκόσμιας οικονομίας, που ρύθμισε την πτώχευση της Ελλάδας τη δεκαετία του 1890 και στηρίζει τώρα τα σχέδια του Χίτλερ.
Από την Κωνσταντινούπολη, το Αιγαίο και την Αθήνα των αρχών του αιώνα ως το συγκλονιστικό φινάλε στο Εδιμβούργο του 1945, ο δρόμος είναι μακρύς και φωτίζεται από το πεπρωμένο δύο ανθρώπων που, ενώ τα έχασαν όλα, δεν έπαψαν να αναζητούν τη δικαίωση του έρωτα.
Ένα θρίλερ κατασκοπείας που με φόντο τα μεγάλα γεγονότα του εικοστού αιώνα ξετυλίγει μια συνταρακτική ιστορία πάθους.

Με την «σέπια» του κλασσικού

Από τον Αργύρη Τσιρτσίκο

Η φαντασία δεν πλάθεται μόνο από τα χέρια της επιθυμίας. Τροφοδοτείται και ενισχύεται κυρίως από φόβους και ανησυχίες. Όταν, δε, μετατρέπεται σε εφιάλτη, που ξεκουράζεται μόνο στον ύπνο σου, τότε νιώθεις σαν να σε έχουν ρίξει «στα σκυλιά της τρέλας». Στη συγκεκριμένη κατάσταση βρίσκεται διαρκώς ο Τζον Γκίμπονς, ο πρωταγωνιστής του βιβλίου του Στέφανου Δάνδολου, «Η χορεύτρια του διαβόλου» (Εκδόσεις Ψυχογιός), από τη στιγμή που νομίζει πως είδε την παρολίγον ερωμένη του, Σολάνζ Νταλμόν. Το σοκ του προκαλείται από το γεγονός ότι ο ίδιος την οδήγησε στο θάνατο πριν από περίπου τρεις δεκαετίες! Ή μήπως όχι;

Η ζωή του συγγραφέα, διπλωμάτη, και εν αγνοία του πράκτορα, Τζον, ταράζεται συθέμελα μόλις τον αγγίζει η ομπρέλα της πανέμορφης Νταλμόν. Αυτό το άγγιγμα που με τόση σιγουριά ένιωσε, αρκεί για να ξεκινήσει μια σφοδρή εσωτερική μάχη, όπου πρωταγωνιστικό ρόλο έχουν τα κονταροχτυπήματα μεταξύ των όσων έζησε  και των αποκυημάτων της πλούσιας, γεμάτης συνομωσίες φαντασίας του. Μαζί με τη σύγκρουση αρχίζει και ένα ταξίδι του αναγνώστη σε μερικές από τις πιο σημαντικές στιγμές της ιστορίας. Πρόσωπα που υπήρξαν, μύθοι που άντεξαν στο πέρασμα του χρόνου και γεγονότα που διαμόρφωσαν την τελική εικόνα των σύγχρονων πολιτισμών, συνθέτουν το σκηνικό.

Εικόνες από το Αιγαίο, το Παρίσι, το Λονδίνο, τη Νέα Υόρκη και την Κωνσταντινούπολη ζωντανεύουν στο χαρτί, σε συνδυασμό με τις αναμνήσεις του Γκίμπονς. Καλλιτέχνες που πρόβαλλε και ο Γούντι Αλεν στο «Μεσάνυχτα στο Παρίσι» αποτελούν την παρέα του. Στη διαδρομή του όμως, μπλέκει και με πιο σκοτεινές παρέες, βυθίζοντας τον αναγνώστη στο μυστήριο. Ο αναγνώστης μπαίνει αυτομάτως στη θέση του Τζον: Κάθε πρόταση πρέπει να αμφισβητηθεί, κάθε νέα ιστορία δημιουργεί ερωτήματα, καθώς κανένας χαρακτήρας δεν είναι άξιος εμπιστοσύνης. Το μόνο σίγουρο είναι ότι ο Τζον έπεσε θύμα μιας τεράστιας πλεκτάνης. Ή μήπως όχι;

Η ομορφιά αποτελεί το πιο ισχυρό όπλο, από το οποίο όλοι έχουν πονέσει. Ερωτεύτηκε παράφορα τη λάθος γυναίκα και θα το πληρώσει, χάνοντας το έργο πάνω στο οποίο δούλευε πυρετωδώς. Όσο εκείνη παίζει μαζί του, το μίσος τού πλημμυρίζει την ψυχή. Όταν, εντούτοις, του δίνεται η ευκαιρία να την εκδικηθεί, θα την αρπάξει από τα μαλλιά, ταυτόχρονα το μετανιώνει οικτρά. «Κανείς δεν είναι ασφαλής». Αυτή η φράση του καίει τα σωθικά. Δεν είναι πια ο εαυτός του και ψάχνει απεγνωσμένα τη λύτρωση. Ακολουθεί το μπερδεμένο νήμα, προκαλώντας στον αναγνώστη τρομερή αγωνία, τόση που σε υποχρεώνει να δαγκώσεις τα χείλη σου από εκνευρισμό.

«Η χορεύτρια του διαβόλου» δεν σε αφήνει να πάρεις ανάσα από τα στοιχεία που συλλέγεις. Πολιτικά, αλλά και πολιτιστικά, ιστορικά, οικονομικά, συγγραφικά, κατασκοπικά… Το βιβλίο προσφέρει στον αναγνώστη τη δυνατότητα να διευρύνει τις γνώσεις του, να καταπιαστεί με διαφορετικού ενδιαφέροντος θέματα, να ξεσκονίσει τις εγκυκλοπαίδειες της Ιστορίας. Αρκετές, άλλωστε, από τις «εικόνες» διαδραμάτισαν σημαντικό ρόλο στις αρχές του εικοστού αιώνα, άλλες, ωστόσο, εντάχθηκαν ιδανικά στην πλοκή της ιστορίας, ενισχύοντας το ρόλο του μυθιστορήματος.

Για άλλους, πάλι, - για τους περισσότερους ίσως - η επίσημη Ιστορία είναι αναπόφευκτα βαρετή. Μέσα από τις διαρκείς χρονολογικές και τοπογραφικές εναλλαγές του Δάνδολου, καταφέρνει, όμως, να ξεφύγει από τα καθιερωμένα πλαίσια του όρου. Δημιουργεί, μάλιστα, και ερωτήματα για το πόσο άλλαξαν οι εποχές, αφού τα ίδια προβλήματα που μάστιζαν τότε τις ευρωπαϊκές χώρες, τις ταλαιπωρούν και σήμερα. «Η πολιτική είναι η στάχτη στα μάτια μας».

Εν κατακλείδι, ένα χορταστικό, επικό μυθιστόρημα με την «σέπια» του κλασσικού. Γλώσσα πλούσια, ατμόσφαιρα κινηματογραφική, ανατροπές συγκλονιστικές, κι όλα αυτά μέσα σε έναν κυκεώνα συμβολισμών που θα θυμίσουν στον αναγνώστη ότι η παγκόσμια ιστορία δεν ακολουθεί παρά το δόγμα όλων των ιστοριών: επαναλαμβάνεται!

Ο Αργύρης Τσιρτσίκος είναι δημοσιογράφος

Η χορεύτρια του διαβόλου

Στέφανος Δάνδολος
Ψυχογιός, 2013
475 σελ.
Τιμή € 17,70

Μετά από παράκληση πολλών φίλων αναρτούμε και το φιλμάκι με αποσπάσματα από το βιβλίο Η ΧΟΡΕΥΤΡΙΑ ΤΟΥ ΔΙΑΒΟΛΟΥ που προβάλλαμε κατά την διάρκεια της εκδήλωσης - παρουσίασης στο βιβλιοπωλείο μας τον Οκτώβριο του 2013.